Ticaret Bakanı Ömer Bolat, eylül ayı dış ticaret verilerini 3 Ekim Cumartesi günü duyurdu. Aynı rakamlardan çıkan yıllıklandırılmış ihracat tablosunu Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz da kendi sosyal medya hesabından paylaştı. Eylül ihracat rakamları iki ayrı sayıda düğümleniyor: ayın kendi toplamı 26 milyar dolar, son on iki ayın toplamı ise 283,7 milyar dolar.
Ömer Bolat eylül ayı ihracatını kaç milyar dolar olarak açıkladı?
Ömer Bolat'ın açıkladığı rakama göre eylülde 26 milyar dolarlık ihracat yapıldı; bu, geçen yılın eylülüne kıyasla yüzde 15,4 artış demek. Bakan, tutarın Cumhuriyet tarihinin en yüksek ikinci aylık ihracatı olduğunu belirtti. Aynı rakam tarihin en yüksek eylül ayı ihracatı olarak da kayıtlara geçti. Yani eylül ihracat rakamları yalnızca aylar arasında değil, aynı ayın önceki yıllarıyla kıyaslandığında da zirvede duruyor.
Kıyasın temiz olduğunu da eklemek gerek: eylül 2025'te de eylül 2026'da da resmî tatil düşmüyor, hafta içi gün sayısı ikisinde de 22. Yüzde 15,4'lük sıçrama takvim kaymasından gelmiyor.
Yıllıklandırılmış ihracat ne demek, 283,7 milyar dolar neden önemli?
Yıllıklandırılmış ihracat, son on iki ayın ihracat toplamı demek. Her ay listeye yeni bir ay eklenirken bir yıl önceki aynı ay çıkıyor; böylece bayram tatili, mevsim etkisi ya da takvim kayması gibi aylık dalgalanmalar törpüleniyor. Cevdet Yılmaz'ın paylaştığı 283,7 milyar dolar, mal ihracatında bu yöntemle ölçülen en yüksek seviye; Ömer Bolat da aynı rakamı yıllık rekor diye duyurdu.
Ağustos verisinde bu toplam 280,3 milyar dolar olarak açıklanmıştı. Bir ayda 3,4 milyar dolar yukarı çıkmasının nedeni basit: listeye giren eylül 2026, listeden çıkan eylül 2025'ten o kadar fazla ihracat getirdi. Mal ihracatına hizmetler de eklenince ihracat rakamları büyüyor: Ömer Bolat'ın aktardığına göre hizmet ihracatı 125,4 milyar dolar, mal ve hizmetin toplamı 409,1 milyar dolar. Cevdet Yılmaz da paylaşımında mal ve hizmet ihracatının birlikte 409 milyar doları aştığını yazdı.
Orta Vadeli Program hedefi aşıldı mı?
Evet, aşıldı. Orta Vadeli Program'da (OVP) 2026 için öngörülen mal ihracatı hedefi 282 milyar dolar; yıllıklandırılmış 283,7 milyar dolar bu eşiğin 1,7 milyar dolar üzerine çıktı, üstelik yılın bitmesine üç ay varken. Ömer Bolat da hedefin yıl dolmadan geride bırakıldığını söyledi.
Yıl sonu rakamı ekim, kasım ve aralık aylarının ihracatıyla netleşecek; yıllıklandırılmış toplam her ay yeniden hesaplanıyor.
Ocak-eylül döneminde ihracat nasıl seyretti?
Ocak-eylül döneminde toplam ihracat 211 milyar dolara ulaştı; bu, geçen yılın aynı dokuz ayına göre yüzde 5,2 artış. Eylülün yüzde 15,4'lük artışı dokuz aylık yüzde 5,2'nin epey üzerinde kaldı; yani eylül, yılın o güne kadarki seyrinin gösterdiğinden çok daha güçlü bir ay oldu.
Cevdet Yılmaz ihracat rakamları için ne söyledi?
Cevdet Yılmaz paylaşımında, küresel talebin zayıf seyrettiği bir dönemde bu seviyeye ulaşılmasını Türkiye'nin üretim altyapısına ve pazar çeşitliliğine bağladı. İleriye dönük başlıkları da sıraladı: yüksek ve orta-yüksek teknolojili ürünlerin payını artırmak, yeşil ve dijital dönüşümü hızlandırmak, lojistik altyapıyı geliştirmek, bölgesel ve küresel ticaret ağlarındaki yeri sağlamlaştırmak.
Ticaret Bakanlığı dış ticaret rakamlarını her ayın ilk günlerinde duyuruyor; sıradaki ihracat rakamları ekim ayına ait olacak.
