Kanserde proton tedavisi Türkiye'de 2027'de hastalarla buluşacak. Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'ndaki Sağlık Bakanlığı bütçe görüşmelerinde proton cihazının Türkiye'ye geldiğini, kurulum ve test çalışmalarının sürdüğünü söyledi. Aynı konuşmada 8 aşının Türkiye'de üretilmesine yönelik çalışmanın da sözleşme aşamasına yaklaştığını açıkladı.
Proton tedavisi nedir, kanserde ne işe yarar?
Proton tedavisi, bir radyoterapi türü. Geleneksel ışın tedavisinde X ışınları tümörü geçip arkasındaki dokulara da doz bırakabiliyor. Proton ışınlarında ise parçacıklar tümörün içinde duruyor ve enerjisinin büyük bölümünü orada bırakıyor; çevredeki sağlıklı doku ve organlar daha az ışın alıyor. Bu yüzden proton tedavisi özellikle çocuk kanserlerinde ve beyin, omurga gibi hassas bölgelerdeki tümörlerde tercih ediliyor. Her hasta için uygun olmayabiliyor; tedavi kararını hastanın doktoru veriyor.

Proton tedavisi Türkiye'de ne zaman başlayacak, nerede olacak?
Kemal Memişoğlu'nun açıklamasına göre cihaz, Başakşehir Çam ve Sakura Şehir Hastanesi'nde kurulacak ve 2027'de hasta kabul edecek. Bakan, cihazın şu anda kurulum ve test aşamasında olduğunu belirtti. Konuşmada cihaz sayısına, yatırım tutarına ya da hangi kanser türlerine uygulanacağına ilişkin ayrıntı paylaşılmadı. Proton cihazının başka hastanelerde de kurulup kurulmayacağı açıklanmadı.
Kanserde proton tedavisinin ücreti ve yan etkileri ne olacak?
Bu sorunun cevabı henüz yok. Bakan konuşmasında tedavinin SGK kapsamına girip girmeyeceğini, hasta başına maliyeti ya da başvuru koşullarını anlatmadı. Yan etkiler ise tümörün yeri, hastanın yaşı ve verilen doza göre değişiyor; genel olarak proton tedavisinde çevre dokunun daha az ışın alması hedefleniyor.
8 aşı Türkiye'de üretilecek mi, ne zaman?
Kemal Memişoğlu, 8 aşının yerli üretimi için çalışma yürüttüklerini söyledi. Bakan, sözleşmelerin kısa sürede yapılacağını belirtti; ancak kesin bir tarih vermedi. Hangi 8 aşının üretileceği ve üretimin hangi kurum ya da şirket tarafından yapılacağı da konuşmada yer almadı. Memişoğlu, hedefin Türkiye'nin kendi aşısını üreten ve dağıtan bir ülke olması olduğunu vurguladı.
Aşı reddi neden bu konuşmanın içinde yer aldı?
Bakan, yerli aşı üretimini aşı reddini azaltmanın bir yolu olarak sundu. Memişoğlu'nun aktardığına göre Türkiye'de aşı reddi yüzde 4-5 düzeyinde; gelişmiş ülkelerde bu oranın yüzde 10-20 olduğunu söyledi. Rakamlar bakanın bütçe görüşmelerindeki sözlerinden alındı, bağımsız bir veriyle karşılaştırılmadı.
Bu açıklama hastalar ve aileler için ne anlama geliyor?
Proton tedavisi için bekleme dönemi bitmiş değil: cihaz kurulum ve test aşamasında, hasta kabulü 2027 için planlanıyor. Kanser hastaları şimdilik mevcut radyoterapi seçenekleriyle tedaviye devam edecek. 8 aşı için de sözleşme imzalanmadan üretim başlamayacak. Yani açıklanan şey, hazır bir hizmet değil, takvimi 2027'ye uzanan bir plan.






