Resmî Gazete'de 10 Kasım 2026'da yayımlanan yeni Türk Gıda Kodeksi düzenlemesi, market raflarındaki paketlerin yüzünü değiştiriyor. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın hazırladığı metne göre “köy peyniri”, “doğal peynir”, “geleneksel” ve “çiftlik” ifadeleri artık etikette yer alamayacak. 2015 tarihli eski tebliğin yerini alan düzenleme için işletmelere 30 Nisan 2027'ye kadar uyum süresi tanındı.
Köy peyniri yasaklandı mı, etikette hangi ifadeler yazılamayacak?
Evet, en çok konuşulan madde köy peyniri yasağı. Ürünün adında ya da etiketinde bu ifadelerden birini yazamayacaksınız; “geleneksel” ve “çiftlik” sözleri için de aynı yasak geçerli. Bu ifadeler, ambalajda ürüne köyde ya da evde yapılmış havası vermek için sık kullanılıyordu. Yeni kuralla etikette yazan söz, ürünün gerçek niteliğiyle örtüşmek zorunda.
Üretimde hangi maddeler kullanılamayacak?
Tebliğ, içine girebilecek maddeleri de daraltıyor. Süt proteini dışındaki proteinler, nişasta ve nişasta bazlı ürünler, jelatin ve soya ürünleri kullanılamayacak. Süt yağı dışındaki hayvansal ve bitkisel yağlar da yasak listesinde. Bir başka madde soğuk zinciri ilgilendiriyor: muhafaza, taşıma ve satış sırasında sıcaklığın 10 derecenin altında tutulması zorunlu hale geldi. Yani etiket kadar raftaki soğutucu da denetim konusu olacak.
Kaşar gibi çeşitler için ne değişti?
Her çeşit için ayrı hükümler var. Eski kaşar yazabilmek için ürünün en az 120 gün olgunlaştırılması gerekecek. Çiğ sütten yapılan ürünlerin etiketinde “çiğ sütten üretilmiştir” ibaresi bulunacak. Dört aydan az olgunlaştırılmış çiğ sütlü ürünlere de kısıtlama geldi. Kısacası olgunluk ve sütün cinsi artık ambalajdan okunacak, tahmin yürütmeye gerek kalmayacak.
Tost peyniri ve eritme peyniri için ne değişti?
Market alışverişinde en çok karşınıza çıkan grup burası. Eritme peyniri geleneksel ya da coğrafi işaretli ürünleri akla getirecek biçimde pazarlanamayacak; dökme satış da yasaklandı. “Tost” ve “pizza” gibi kullanım amacını anlatan sözler tek başına ürün adı olamayacak. Paketin üzerinde ürünün asıl adı baskın duracak.
Köy peyniri yasağı ne zaman başlıyor, raflarda neler göreceksiniz?
Düzenleme 10 Kasım 2026'da yürürlüğe girdi; mevcut işletmelerin uyumu için son gün 30 Nisan 2027. Önümüzdeki aylarda markette hem eski hem yeni etiketli ürün görmeniz normal. Etiket yasağının fiyatlara yansıyıp yansımayacağına dair bakanlıktan bir açıklama gelmedi.
Köy peyniri yasağı alışverişinizi nasıl etkiler?
Kahvaltılık alırken “köy” yazısına bakarak karar verenler için ambalaj dili sadeleşiyor. Sütün türü, olgunlaşma süresi ve çiğ süt kullanılıp kullanılmadığı öne çıkacak. Tost için alacağınız ürünlerde asıl ad paketin üzerinde baskın duracak. Yaptırım ayrıntıları şimdilik bilinmiyor. Yasak yürürlükte; ama uyum süresi dolana kadar eski paketlerle karşılaşmanız mümkün.
