Ankara'da Anayasa Mahkemesi'nin siyasi parti mali denetimine ilişkin kararları bugün, 15 Ekim Perşembe günü Resmi Gazete'de yayımlandı. Kararlara göre Anayasa Mahkemesi 26 siyasi parti hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunulmasına hükmetti. Yavuz Ağıralioğlu'nun Anahtar Parti'si de listede.
Anayasa Mahkemesi 26 siyasi parti için ne karar verdi?
Bugünkü Resmi Gazete'de Anayasa Mahkemesi'nin 30 ayrı Siyasi Parti Mali Denetimi kararı yer aldı; haberlere yansıyan listeye göre bunların içinde 26 parti için suç duyurusu kararı var. Mahkeme bu siyasi partilerin kesin hesaplarını inceledi ve kayıt ve belge düzenini hesap verilebilir bir biçimde oluşturmadıklarına hükmetti. Kararın yasal dayanağı 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu. Haberlere yansıyan ifadelere göre kesin hesapların kabul edilemez bulunduğu da kararlarda yer alıyor.
Siyasi partilerin mali denetimi nasıl yapılıyor?
Siyasi partilerin mali denetimini Anayasa Mahkemesi yapıyor. Partiler gelir ve giderlerini gösteren kesin hesaplarını Mahkeme'ye veriyor, Mahkeme de bu hesapları 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'na göre inceliyor. İnceleme sonunda hesaplar uygun bulunabiliyor; kayıt ve belge düzeninde eksik görülürse Mahkeme, yasal işlem yapılması için konuyu Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'na iletiyor. Bu kez iletilen parti sayısı 26.
Suç duyurusu yapılan siyasi partiler hangileri, Anahtar Parti de mi var?
Evet, Anahtar Parti listede; 2024 yılı kesin hesabı incelenen partiler arasında yer alıyor. 2024 kesin hesabı incelenen 22 parti şöyle: Türkiye Yüzüncü Yıl Partisi, Kızılelma Partisi, Çağdaş Türkiye Partisi, As Parti, Kürdistan Komünist Partisi, İşçinin Kendi Partisi, Anadolu Cumhuriyet Partisi, Türkiye Ekonomi ve Kalkınma Partisi, Anahtar Parti, Genç Türkiye Partisi, Hak ve Adalet Partisi, Doğuş Partisi, Bağımsız Cumhuriyet Partisi, Cumhuriyetçi Aydınlık Parti, Türkiye Emekliler ve Emekçiler Partisi, Cumhuriyet ve İstiklal Partisi, Hak ve Huzur Partisi, Adalet ve Demokrasi Partisi, Türkiye Emekliler Partisi, Sağ Parti, Anadolu Birliği Partisi ve Ana Yol Partisi. Anahtar Parti için ayrıca partiye özgü bir ayrıntı verilmedi.
Hangi yılların hesapları incelendi?
Dört siyasi parti farklı dönemlerden listede. Umuda Yürüyüş Partisi ile Küresel Adalet ve Liyakat Partisi'nin 2023 ve 2024 hesapları, Milliyetçi Cumhuriyet Partisi'nin 2022, 2023 ve 2024 hesapları, Türkiyem Partisi'nin ise 2023 hesabı incelendi. Böylece liste 22 artı 4, yani 26 partiyi buluyor.
Suç duyurusu partilerin suçlu bulunduğu anlamına mı geliyor?
Hayır. Suç duyurusu bir mahkûmiyet ya da hüküm değil; Anayasa Mahkemesi konuyu Başsavcılığa iletiyor, soruşturma açılıp açılmayacağına ve sonraki adımlara Başsavcılık karar veriyor. Partilerin kendi açıklamaları ya da itirazları haberlere yansımadı. Kararlarda hazine yardımına dair bir ayrıntı da paylaşılmadı.
