Antalya’daki COP31 diplomasisinin en somut imzası 10 Kasım Salı günü atıldı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Suudi Arabistan Enerji Bakanı Abdulaziz bin Selman’ı kabul etti. Görüşmenin ardından Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile Abdulaziz bin Selman, Erdoğan’ın huzurunda iki ülke arasında elektrik projelerine dair bir mutabakat zaptı imzaladı. Antalya’da imzalanan Suudi Arabistan elektrik anlaşmasının konusu, Türkiye’de kurulacak toplam 5 bin megavatlık yenilenebilir enerji projesi.
Suudi Arabistan elektrik anlaşması neyi kapsıyor?
Mutabakat zaptı, Suudi şirket ACWA Power’ın Türkiye’de iki aşamada geliştireceği 5 bin megavatlık güneş ve rüzgâr yatırımını kapsıyor. Birinci aşama 2 bin megavatlık güneş santralleri; bunlar Sivas ve Karaman’da kuruluyor ve çalışmalar halihazırda ilerliyor. İkinci aşamada 3 bin megavat ek kapasite hedefleniyor. Bu kısımda rüzgâr santralleri var, üstüne yüksek gerilimli doğru akım iletim altyapısı ve batarya depolama sistemleri geliyor.
Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki elektrik anlaşması ne zaman imzalandı?
Mutabakat zaptı 10 Kasım’da Antalya’da imzalandı. Zemin ise daha önce hazırlanmıştı: iki hükümet arasındaki anlaşma 3 Şubat’ta Riyad’da imzalanmış, 21 Ekim’de yürürlüğe girmişti. Antalya’daki belge bu çerçevenin üzerine, elektrik projeleri için atılan imza oldu. Bayraktar yaptığı açıklamada yatırımların Türkiye’nin elektrik şebekesini ve sistem esnekliğini güçlendireceğini, bu adımın uluslararası yatırımcının Türkiye’nin enerji dönüşümüne ve yatırım ortamına duyduğu güveni gösterdiğini söyledi.
5 bin megavat ne demek?
Megavat, bir santralin aynı anda verebileceği azami gücün ölçüsü. 5 bin megavat, 5 gigavata eşit; yani rakam kurulu gücü anlatıyor, yıl boyunca üretilecek elektriğin miktarını değil. Güneş santrali geceleri, rüzgâr santrali rüzgâr kesilince üretmez; gerçek üretim bu kapasitenin altında kalır. Batarya depolama burada devreye giriyor: elektrik üretimin bol olduğu saatlerde depolanır, güneşin battığı ya da rüzgârın dindiği saatlerde şebekeye verilir. Yüksek gerilimli doğru akım hattı ise elektriği uzun mesafeye az kayıpla taşımak için tercih ediliyor.
Abdulaziz bin Selman kimdir?
Abdulaziz bin Selman Al Suud, Suudi Arabistan’ın Enerji Bakanı ve ülkenin petrol ile enerji politikasının yıllardır başındaki isimlerinden biri. Kral Selman’ın oğlu olduğu için “prens” unvanıyla da anılıyor. Antalya’da hem Erdoğan tarafından kabul edildi hem de Bayraktar’la aynı masada, Suudi Arabistan elektrik anlaşması için imza attı. Aynı günlerde COP31 için Antalya’da bulunan başka liderlerle de görüşmeler yapıldı; 196 ülkenin katıldığı zirvenin geri kalanını ayrıca anlatıyoruz.
Suudi Arabistan elektrik anlaşması elektrik faturalarını etkiler mi?
Suudi Arabistan elektrik anlaşması için duyurulan bilgiler arasında fiyat, tarife ya da elektrik faturasına dair bir hüküm yok; dolayısıyla faturalara etkisi hakkında bugün bir şey söylemek mümkün değil. Duyurulan, yatırımın boyutu ve nereye yapılacağı: Sivas ve Karaman’da güneş, ikinci aşamada rüzgâr. Santraller devreye girdikçe Türkiye’nin yenilenebilir kurulu gücü büyüyecek. Bayraktar’ın vurguladığı sistem esnekliği de, şebekenin güneş ve rüzgâr gibi gün içinde değişen kaynakları daha rahat taşıyabilmesi anlamına geliyor. İkinci aşamanın rüzgâr santrallerinin yerleri ve takvimi bu aşamada açıklanmadı.
Abdulaziz bin Selman ile Erdoğan görüşmesinde başka ne var?
Görüşmenin gündemi enerji iş birliği olarak aktarıldı; başka bir konunun konuşulduğuna dair açıklama yapılmadı. Resmî görüntülerde kabulün ardından imza töreni yer aldı. Suudi Arabistan elektrik anlaşması ile ACWA Power’ın Türkiye’deki projeleri somut bir takvime bağlanmış durumda; yeni bir ayrıntı geldikçe bu sayfaya ekleyeceğiz.
