Tahran'ın İmam Hüseyin Meydanı'nda sivillere silah eğitimi veriliyor. Programın adı Can Feda seferberliği; ABD ve İsrail'in saldırılarının ardından halkı savaşa gönüllü olarak katmak için başlatılmış. Derslerde uzun namlulu silah, hava savunma sistemleri, çoklu roketatar ve meskun mahal çatışması var. Kadınlar ile erkekler ayrı gruplarda çalışıyor, eğitim haftanın altı günü sürüyor.
Can Feda seferberliği nedir, İran'da ne zaman başladı?
Can Feda, canını feda eden anlamına geliyor; kampanyanın İngilizce basında geçen karşılığı “vatan için feda”. Yabancı basında yer alan haberlere göre seferberlik nisan başında, ABD-İsrail saldırılarının en yoğun günlerinde ilan edildi; İmam Hüseyin Meydanı'ndaki eğitim merkezi ise yeni açılan bir merkez olarak anılıyor. Savaşın kendisi 28 Şubat'ta başladı ve yedinci ayını doldurdu. Aynı haberler, yetkililerin 30 milyondan fazla kişinin olası bir seferberlik için kayıt yaptırdığını söylediğini aktarıyor; bu rakamı bağımsız bir kaynaktan doğrulayamadık. 18 Eylül Cuma günü Tahran'da silah taşıyan kadınların, kılıç tutan erkeklerin ve askerî üniforma giymiş öğrencilerin katıldığı bir tören de yapıldı; katılımcı sayısı kaynağa göre değişiyor, bir haber “yüz binlerce” derken bir başkası “binlerce” diyor.
İran'da sivillere hangi silah eğitimi veriliyor, kadınlar neler öğreniyor?
Haberdeki ayrıntılara göre dersler dört başlıkta toplanıyor: uzun namlulu silah kullanımı, hava savunma sistemleri, çoklu roketatar sistemleri ve meskun mahal çatışması. Meskun mahal çatışması, yerleşim yerinde sokak sokak, bina bina savaşmanın pratiği demek. Çoklu roketatar, tek rampadan art arda roket fırlatan ağır bir sistem; hava savunma sistemleri ise uçağa, dron ve füzeye karşı kullanılıyor. Kadınlar ve erkekler ayrı çalışıyor. Kadınlar haftada üç gün, günde üçer saat eğitim görüyor; erkeklerin programı daha uzun. Genel tabloda eğitim haftanın altı günü işliyor. Yabancı basında ise derslerin FPV dronları, tanksavar silahlarını ve ilk yardımı da kapsadığı yazılıyor.
Kadınlar Can Feda'ya neden katılıyor?
Eğitime katılan kadınlardan Bita Restegar, olası bir işgal durumunda hazır olmak için askerî eğitim aldıklarını söyledi. Zehra Nikuyferd ise ABD'ye ve “İslam düşmanları” dediği kesime karşı hazırlanmak için katıldığını anlattı. İkisinin de ortak cümlesi aynı: hazır olmak. Yani eğitimin ilan edilen gerekçesi saldırı değil, savunma; hedef gösterilen şey de “işgal ihtimali”. İsrail basınında mayıs ayında da İran'da silah derslerinin halka açık törenlerle birlikte yürüdüğü yazılmıştı.
Savaşın yedinci ayında sivil seferberlik ne anlama geliyor?
Bu tablo, İran yönetiminin savaşı kısa sürede biten bir kriz gibi görmediğini düşündürüyor: yedinci ayda meydanlar hâlâ eğitim alanı, kampanya hâlâ sürüyor. Yabancı basında gelecek günlerde yeni bir gönüllü çağrısı yapılacağı da yazılıyor. İran, Türkiye'nin sınır komşusu; savaşın bu kadar uzadığı bir bölgede sivillerin silahlı eğitimden geçmesi, takip edilmesi gereken başlıklardan biri. Eğitimin gerçekte kaç kişiye ulaştığına dair resmî bir sayı ise haberlerde yok.
Bugün Google'da neler arandı: Gonca Cilasun, Ankaragücü, Adalet ve Kalkınma Partisi, iller ve Birleşik Arap Emirlikleri?
Gonca Cilasun, Ankaragücü, Adalet ve Kalkınma Partisi, iller ve Birleşik Arap Emirlikleri bugün Türkiye'de Google'da en çok arananlar arasında. Bu başlıklardaki son gelişmeleri İstanbul Post'ta okuyabilirsiniz.
