İstanbul Maltepe'de bina çöktü. Perşembe sabahı yaklaşık 05.40'ta Cevizli Mahallesi Doğu Sokak'taki 7 katlı bir binanın alt üç katı yıkıldı, üstteki dört kat yan yattı. Maltepe bina çöktü olayında kurtarma çalışması saatlerdir sürüyor. Yetkililerin 8 Ekim'de saat 11.40 sıralarında verdiği son bilgilere göre 10 kişi sağ çıkarıldı, 2 kişinin cansız bedenine ulaşıldı, 2 kişi için arama devam ediyor. Maltepe bina çöktü haberinde rakamlar sahadan dakikalar içinde değişiyor; Maltepe son dakika bilgileri geldikçe bu satırlar yenileniyor ve Maltepe çöken bina enkazında arama kurtarma çalışması kesintisiz sürüyor.
Maltepe'de bina çöktü, çökme saat kaçta oldu ve tam olarak nerede?
Valiliğe göre çökme 05.40 sıralarında, Maltepe'nin Cevizli Mahallesi'nde yaşandı. Maltepede bina çöktü haberi yayılırken itfaiye ve AFAD ekipleri sokağa girdi. Binanın üst katlarının yan yatması yüzünden arama bir ara durdu, ekipler güvenlik için geri çekildi; ölçümler yapıldıktan sonra çalışma kısa sürede yeniden başladı. Sokağa çıkan yollar trafiğe kapatıldı, çevreye geniş bir güvenlik şeridi çekildi, yan binalar için tedbir alındı. Maltepe bina çöktü anı, dolaşıma giren görüntülerde de görülüyor.
Maltepe bina çöktü olayında son durum ne, kaç kişi aranıyor?
Saat 10.40 sıralarında yansıyan resmî bilgilerde 8 kişinin kurtarıldığı, 1 kişinin cansız bedenine ulaşıldığı, 3 kişinin arandığı söyleniyordu. Öğleye doğru tablo değişti: 10 kurtarılan, 2 ölü, 2 aranan kişi. Kurtarılanlar arasında 3 çocuk var. Vali Davut Gül, kurtarılanların hiçbirinin hayati tehlikesi bulunmadığını söyledi. Maltepe çöken bina enkazında itfaiyeden 56 araç ve 175 personel, AFAD'dan 5 araç ve 25 personel çalışıyor; sahada arama köpekleri de var. Ölen ve aranan kişilerin kimlikleri bu satırlar yazılırken açıklanmamıştı.
Maltepe son dakika: rakamlar neden saat başı değişiyor?
Maltepe son dakika akışında kurtarılan, hayatını kaybeden ve aranan sayıları sabahtan beri birkaç kez güncellendi. Nedeni basit: enkazda arama sürerken kişi sayısı, ekiplerin her bölmeye ulaşmasıyla netleşiyor. Maltepe bina çöktü haberini izleyenlerin gördüğü sabahki 8 kurtarılan ile öğlenki 10 kurtarılan arasındaki fark bu yüzden yeni bir tablo değil, aynı çalışmanın ilerlemesi. Maltepede bina çöktü diye arama yapanların karşısına çıkan son rakam her zaman resmî açıklamadaki en yeni saatli olandır.
Maltepe bina çöktü olayında çökme nedeni ne, ek kat yük bindirir mi?
Maltepe çöken bina için çökme nedeni henüz resmen belli değil; bunu bilirkişi raporu söyleyecek. Ama mühendislik açısından bilinen bir kural var: taşıyıcı sistem projedeki kat sayısına göre hesaplanır, projede olmayan her ek kat kolonlara ve zemine hesapta olmayan bir yük bindirir. Belediye başkanının anlattığına göre iskân 5 kat üzerinden verilmişken binada 7 kat vardı; farkın çöküşle bağlantısı olup olmadığını inceleme gösterecek. Sorumluluğun kimde olduğu ise soruşturmanın konusu: Maltepe bina çöktü dosyasında rapor gelmeden kimse hakkında hüküm kurulamaz.
Maltepe Belediyesi ne dedi, çöken binanın iki katı kaçak mıydı?
Maltepe Belediye Başkanı Esin Köymen canlı yayında konuştu: binanın üst iki katı kaçaktı. Belediye arşivine göre iskân 5 kat üzerinden verilmiş, kalan iki kat iskândan sonra eklenmiş. Köymen, Maltepe Belediyesi'ne bu bina için daha önce hiçbir ihbar gelmediğini de söyledi. Yani belgelerde 5 kat görünen Cevizli Mahallesi'ndeki binada 7 kat vardı; Maltepe bina çöktü olayının en çok konuşulan ayrıntısı bu.
Maltepe çöken bina kaç yıllıktı, binada kaç kişi yaşıyordu?
Maltepe bina çöktü olayında Vali Davut Gül olay yerinde bilgi verdi: bina 1987'de yapılmış, zemin artı 6 kat, 12 daireli. Nüfus kayıtlarına göre binada 33 kişi yaşıyor. Çöken 4 dairede 14 kişi kayıtlı; bunlardan ikisinin memlekette olduğu belirlendi. Giriş katında bir tekstil atölyesi vardı, çökme sırasında atölye boştu.
Maltepe bina çöktü soruşturmasında kimler görevlendirildi, kolonlar kesildi mi?
İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı soruşturma başlattı; bir başsavcı vekili ve savcılar görevlendirildi. Maltepe bina çöktü dosyası bununla sınırlı değil: planlama, inşaat ve tadilat süreçlerinde kamu görevlilerinin ihmali olup olmadığını incelemek için iki mülkiye müfettişi de atandı. İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi, arama kurtarma çalışmalarının aralıksız sürdüğünü bildirdi. Bazı yayın organlarında binanın kolonlarının kesildiği de öne sürülüyor; bu resmî bir tespit değil, iddia. Bilirkişi raporu gelmeden hiçbir şey kesinleşmiş sayılmaz. Gözaltı bilgisi bu satırlar yazılırken paylaşılmamıştı.
Bu ne demek, sizi nasıl etkiler? Oturduğunuz binanın riskini nasıl anlarsınız?
Maltepede bina çöktü haberini okuyan herkesin aklına aynı soru geliyor: benim apartmanım sağlam mı? Cevizli Mahallesi'ndeki bina 1987 yapımı, yani 1999 depremi öncesinden. İBB Başkanvekili Nuri Aslan da 99 öncesi binaların dönüştürülmesi çağrısı yaptı ve binada 'hafif bir kayma' olduğunu söyledi. Kendi binanız için üç şeye bakın: iskânda yazan kat sayısı fiilen çıkılan kat sayısıyla aynı mı, kolon ve kirişlerde çatlak ya da kesik var mı, zemin kattaki dükkân ya da atölye için taşıyıcılara dokunulmuş mu. Biri bile şüpheliyse bina maliki, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın yetkilendirdiği kuruluşlara riskli yapı tespiti için başvurabilir.
