İsveç'te ikinci el araç platformu Kvdbil, piyasadaki 1.300'den fazla elektrikli otomobil ve şarj edilebilir hibritin bataryasına tek tek baktı. Merak edilen soru netti: ikinci elde batarya ne kadar sağlık kaybediyor ve en sağlam araba hangisi? Çıkan sıralamada Tesla zirveye oturmadı.
İsveç'teki elektrikli otomobil raporu nasıl hazırlandı?
Kvdbil bataryanın sağlık durumuna, yani SoH (State of Health) değerine baktı. SoH, bir bataryanın üretildiği günkü kapasitesinin ne kadarını hâlâ koruduğunu gösteriyor; yüzde 90 demek, kapasitenin onda dokuzunun yerinde durması demek. İncelenen araçlar iki gruba ayrılıyor: tamamen elektrikli (BEV) ve şarj edilebilir hibrit (PHEV). Hepsi ikinci el pazarında bulunan, yani gerçek sürücülerin elinden geçmiş arabalar. Laboratuvarda kurulmuş bir senaryo değil, trafikte yıpranmış bir örneklem.
Elektrikli otomobilde en sağlam araba hangisi çıktı?
Birinci sırada Kia EV6 var. İkinci sırayı da Kia aldı, e-Niro modeliyle. Tesla'nın Model Y'si ise üçüncü basamakta kaldı. Yani listenin en tepesindeki iki araç Güney Koreli üreticiden; Tesla ilk üçe girdi ama ilk iki sıra onun değil. Üçlünün ardından gelen modeller arasında Tesla, Audi ve Opel de bulunuyor. Türk basınında bu liste “en sağlam 10 model” başlığıyla dolaştı. InsideEVs ise çalışmayı, bataryası en yavaş yıpranan markanın Tesla olmadığı tespitiyle haberleştirdi.
Elektrikli araç bataryası gerçekten bu kadar dayanıklı mı?
İkinci el alıcının en çok çekindiği konu batarya ömrü; menzil rakamları bir yana, asıl soru bataryanın kaç yıl dayanacağı. Rapor bu endişeye sayısal bir cevap veriyor: test edilen ikinci el elektrikli araçların her on tanesinden sekizi bataryasının ilk günkü kapasitesinin yüzde 90'ından fazlasını koruyordu. Yani ikinci elde dolaşan elektrikli araç bataryaları, korkulduğu kadar hızlı erimiyor. Yabancı basında çalışma, batarya aşınmasıyla ilgili yaygın kanıları çürüten bir araştırma olarak yorumlandı; Kia ve Tesla listenin başını çeken iki marka olarak anıldı. Rapor, ikinci el elektrikli otomobil almayı düşünenlere sayısal bir referans sunuyor.
Kia modelleri neden Tesla'nın önüne geçti?
Rapordan çıkan en ilginç soru bu, ama cevabı aktarılan bölümlerde yok. Kvdbil'in test sorumlusu farkı markada ya da modelde aramıyor; sonucu araçların nasıl kullanıldığına ve nasıl bakıldığına bağlıyor. Aracın yaşı, yaşadığı iklim, şarj alışkanlıkları ve sürüş tarzı da bataryanın yıpranma hızını belirleyen etkenler arasında sayılıyor. Bu yüzden aynı modelin iki ayrı örneği, farklı kullanım geçmişleri yüzünden bambaşka sağlık değerleri taşıyabiliyor.
Elektrikli otomobil ile şarj edilebilir hibrit arasındaki fark ne?
Raporda iki tür araç yer aldığı için ayrım önemli. Tamamen elektrikli otomobil (BEV) yalnızca bataryası ve elektrik motoruyla ilerler, yakıtla çalışan bir motoru yoktur. Şarj edilebilir hibrit (PHEV) ise fişten şarj edilen bir bataryayı da benzinli bir motoru da birlikte taşır; kısa mesafeleri elektrikle, uzun yolu motorla gidebilir. Bu yüzden 1.300'den fazla araçlık örneklemin tamamı saf elektrikli değil; 723'ü öyle.
