Letonya Savunma Bakanı Raivis Melnis, başkent Riga'nın güneydoğusundaki Lielvārde Askeri Üssü'nde Türk F-16 pilotlarıyla bir araya geldi. Letonya Savunma Bakanlığı'nın duyurusuna göre Raivis Melnis, Türk pilotlarla bizzat görüştü; buluşma, Türk jetlerinin NATO'nun Baltık hava polisliği görevi için Letonya'da geçici olarak konuşlandığı döneme denk geliyor.
Türk F-16'lar Letonya'ya ne zaman geldi, kaç uçak var?
İki Türk F-16'sı 21 Ağustos Cuma günü Estonya'daki Ämari Hava Üssü'nden kalkıp Lielvārde'ye indi. Karşılama töreninde Raivis Melnis'in yanı sıra Türkiye'nin Letonya Büyükelçisi Ahmet Cemil Miroğlu ve Ortak Karargâh Operasyonlar Başkan Yardımcısı Albay Gunārs Kauliņš da vardı. Bugün Lielvārde'de kaç Türk uçağının bulunduğu açıklanmadı; bilinen son sayı Ağustos'taki iki uçak. Jetler Estonya'daki Ämari'den Lielvārde'ye geçerek NATO hava polisliğinin farklı üslerden yürütülebildiğini gösterdi.
Raivis Melnis Türk pilotlara ne söyledi?
Letonya Savunma Bakanlığı'na göre Raivis Melnis, Türk Hava Kuvvetleri'nin Letonya hava sahasının korunmasına yaptığı katkı için pilotlara şahsen teşekkür etti. Görüşmenin tarihi ve pilot sayısı açıklanmadı. Raivis Melnis'in bu üsse ilk gelişi de değil: Türk jetleri 21 Ağustos'ta Lielvārde'ye indiğinde karşılama töreninde de oradaydı ve jetlerin gelişini NATO'nun hava sahasını koruma hazırlığının somut kanıtı diye nitelemişti.
O gün Letonyalı bakan, müttefik güçlerin bölgede görünür olması ve hızla konuşlanmaya hazır durması gerektiğini de vurgulamıştı.
NATO Baltık hava polisliği nedir, Letonya'nın neden savaş uçağı yok?
Estonya, Letonya ve Litvanya'nın kendi savaş uçağı filoları bulunmuyor. Letonya 2004'te NATO'ya katıldı ve o yıldan beri NATO müttefikleri dönüşümlü olarak üç ülkenin hava sahasını koruyor; jetler alarm anında hemen havalanacak hazırlıkla bekliyor. Güncel rotasyonda İtalyan birliği 31 Temmuz'da Litvanya'daki Šiauliai Hava Üssü'nde görevi devraldı, Türk jetleri ise Ämari'den destek veriyor.
Türk F-16'lar Baltık'ta nasıl nöbet tutuyor?
Hava polisliği jetleri 24 saat alarm hâlinde bekler. Baltık hava sahasına uçuş planı vermeden ya da transponder açmadan yaklaşan bir uçak tespit edildiğinde pilotlar havalanır, uçağı yakından görüp kimliğini doğrular ve gerekirse refakat eder. Görevin alışılmış üsleri Litvanya'daki Šiauliai ile Estonya'daki Ämari; Lielvārde ise müttefik jetler için ek bir ağırlama noktası olarak öne çıkıyor.
Lielvārde Askeri Üssü nerede, ne işe yarıyor?
Lielvārde, Letonya'nın merkezinde, başkent Riga'nın güneydoğusunda, Daugava kıyısında yer alan bir askeri hava üssü. Letonya Silahlı Kuvvetleri'ne bağlı üs, kalıcı bir savaş uçağı birliğine ev sahipliği yapmıyor; ancak son yıllarda yapılan yatırımlarla müttefik jetlerin geçici konuşlanmasına uygun hale getirildi.
Letonya'ya başka hangi müttefik jetler gönderildi?
Almanya, Eylül sonu ile Ekim başı arasında bir hafta için dört Eurofighter Typhoon'u, birkaç düzine asker ve teknisyenle birlikte Lielvārde'ye göndermeyi planlamıştı. Bu hareketin, Letonya'daki seçim döneminde yaşanan insansız hava aracı olaylarına karşı güvenlik önlemi olduğu bildirilmişti. Planın uygulanıp uygulanmadığı elimizdeki bilgilerde netleşmiyor.
Türk pilotlar Letonya'da ne kadar kalacak?
Görev süresi açıklanmadı; Türk jetlerinin Letonya'daki konuşlanmasının geçici olduğu belirtiliyor. Türkiye'nin Estonya'ya F-16 göndereceği Temmuz sonunda basına yansımıştı, Ağustos'ta Ämari'deki iki uçak Lielvārde'ye geçti. Raivis Melnis Ağustos töreninde müttefik güçlerin hem Letonya'nın hem NATO'nun doğu kanadının güvenliğini güçlendirdiğini, bunun ittifak birliği mesajı verdiğini söylemişti. Estonya, Letonya ve Litvanya hava sahalarının korunması, NATO'nun kolektif güvenlik anlayışının parçası; Türkiye'nin göreve katılımı ittifak içindeki görev paylaşımını gösteriyor.
