Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Türkiye'nin elindeki S-400 hava savunma sistemleriyle ilgili gündeme gelen bir soruyu New York'ta yanıtsız bırakmadı. BM Genel Kurulu'nun 81. döneminde basına açıklama yapan Lavrov'un sözleri, sosyal medyada kısa sürede "S-400 dost ülke açıklaması" aramalarını tetikledi. Peki Rus Dışişleri Bakanı'nın koyduğu şart tam olarak neyi işaret ediyor?
S-400 Dost Ülke Açıklaması Ne Anlama Geliyor?
Açıklama, BM Genel Kurulu'nun üst düzey haftası kapsamında 26 Eylül 2026 tarihinde New York'taki BM merkezinde gazetecilerin sorularını yanıtlayan Lavrov'dan geldi. Gazeteciler, Türkiye'nin elindeki S-400 sistemlerinin üçüncü bir ülkeye devredilip devredilemeyeceğini sorunca Lavrov, konuyu doğrudan geçmeyip Rusya'nın kendi çizdiği bir çerçeveye işaret etti. Bakan, meselenin sadece teknik bir izin meselesi olmadığını, Moskova'nın kimin elinde olacağına dair net bir hassasiyeti bulunduğunu vurguladı.
Rusya'nın 'Dost Ülke' Şartı Nedir?
Lavrov, sorulan soruya verdiği yanıtta S-400'lerin Türkiye dışına gönderilmesinin ancak belirli koşullarda mümkün olabileceğini söyledi. Bakan'ın ifadesiyle, sistemlerin taşınacağı ülkenin "sorumlu hareket etmesi" ve "Rusya Federasyonu ile dostane ilişkilere sahip olması" gerekiyor. Lavrov, bu şartın nedenini de açıkladı: Moskova, sistemlerin o ülkeden başka hiçbir yere, özellikle de Rusya'nın rakip gördüğü bir tarafa aktarılmayacağından "kesin olarak emin" olmak istiyor. Yani devir, Rusya'nın onayı olmadan gerçekleşemeyecek bir süreç olarak tarif edildi.
Türkiye'den S-400 Transferi Talebi Geldi mi?
Basın toplantısında dikkat çeken bir diğer nokta, Lavrov'un bu konuda Ankara'dan resmi bir talebin gelip gelmediğine verdiği yanıt oldu. Rus Dışişleri Bakanı, "Böyle bir talep almadık, bu gerçekleşmedi" diyerek Türkiye'nin S-400'leri başka bir ülkeye devretme yönünde şu ana kadar Moskova'ya başvurmadığını doğruladı. Bu ifade, transfer tartışmasının şimdilik varsayımsal bir düzeyde kaldığını gösteriyor.
S-400 Krizi Türkiye'yi Nasıl Etkiliyor?
Türkiye, S-400 hava savunma sistemlerini 2019 yılında Rusya'dan satın almış, sistemler 2020 yılında ülkeye teslim edilmişti. Bu alım, Washington'ın devreye soktuğu CAATSA yaptırımlarına yol açmış, Türkiye ayrıca ABD'nin F-35 savaş uçağı programından da çıkarılmıştı. Ankara'nın son dönemde F-35 alımını yeniden gündeme getirme çabası, S-400'lerin geleceğiyle ilgili sorulara zemin hazırlayan gelişmelerden biri olarak biliniyor.
Sergey Lavrov: "Sistemlerin gönderileceği ülke sorumlu olacak ve Rusya Federasyonu ile dostane ilişkiler içinde bulunacaksa, bu sistemlerin o ülkeden başka hiçbir yere gönderilmeyeceğinden kesin olarak emin olmamız gerekir."
Sıradaki Adım Ne Olacak?
Lavrov'un açıklaması, S-400 meselesinin Rusya-Türkiye-ABD üçgeninde önümüzdeki dönemde yeniden masaya gelebileceğine işaret ediyor. Ankara cephesinden konuya dair resmi bir açıklama şu an için bulunmuyor; gelişmeler yakından takip ediliyor.
S-400 sistemleri neden yeniden gündemde?
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov'un New York'ta yaptığı açıklama, Türkiye'nin elindeki S-400 sistemlerinin geleceğini yeniden tartışmaya açtı. Lavrov'a göre S-400 sistemlerinin üçüncü bir ülkeye devri, ancak o ülkenin Rusya ile dostane ilişkilere sahip olması şartına bağlı. S-400 konusundaki bu açıklama, Türkiye'nin savunma sanayii politikalarının uluslararası boyutunu bir kez daha gündeme taşıdı.
Uzmanlar, S-400 sistemlerinin devrine ilişkin Rusya'nın koyduğu şartın, Ankara'nın gelecekteki tedarik kararlarını da etkileyebileceğini belirtiyor. S-400 meselesi, BM Genel Kurulu'nun üst düzey haftasında dile getirilmesiyle diplomatik çevrelerde de yankı buldu.
