Beyaz Saray, Rusya ile Ukrayna'nın cephe hattındaki Oleşki kentinde askerî operasyonları durdurmak üzere anlaştığını duyurdu. Aynı açıklamada karşılıklı 270'er esir takası yapıldığı da bildirildi. Rusya Ukrayna ateşkes haberi, savaşta bir kentle sınırlı kalan ender yumuşama sinyallerinden biri olarak öne çıktı.
Oleşki'de ne anlaşıldı, Rusya Ukrayna ateşkes neyi kapsıyor?
Anlaşma yalnızca Oleşki ile sınırlı bir yerel ateşkes. Taraflar, insani yardımın kente girebilmesi ve sivillerin tahliyesi için askerî eylemleri geçici olarak durduracak. Beyaz Saray açıklamasında sivil heyetlerin tahliyeyi ev ziyaretleriyle yürüteceği de aktarıldı. Yani bu Rusya Ukrayna ateşkesi, savaşın geneline yayılan bir ateşkes değil.
Esir takası ne zaman yapıldı, kaç esir değişildi?
Beyaz Saray'ın cuma günü yaptığı açıklamaya göre, Rusya Ukrayna ateşkes sürecinin bir parçası olarak esir takası gerçekleşti: Rusya 270 askerini geri aldı, karşılığında Ukrayna'nın 270 esir askeri serbest bırakıldı. Açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump'ın eşi Melania Trump'ın girişimlerinin bu sürece katkı verdiği belirtildi. Takasın hangi sınır noktasında yapıldığına dair ayrıntı kaynaklarda yer almadı.
Rusya Ukrayna ateşkes ne zaman başlayacak?
Ateşkesin başlangıç tarihi kaynaklarda farklı veriliyor: bazı haberlerde 29 Ekim yazıyor, kesin tarih ise netleşmiş değil. Üçlü toplantının tarihi de aynı belirsizlikte; bu yüzden tarih konusunda kesin cümle kurmuyoruz. Rusya Ukrayna ateşkes takvimi, şimdilik kaynakların aktardığı kadarıyla sınırlı.
Oleşki nerede, neden bu kent?
Oleşki, Ukrayna'nın Herson bölgesinde, Dinyeper Nehri'nin sol yakasında bir kent. Beyaz Saray açıklamasında kent, felaketin eşiğindeki bir cephe hattı şehri olarak anlatıldı. Aktarılanlara göre savaş öncesinde yaklaşık 24 bin kişinin yaşadığı Oleşki'de bugün 1.700 ile 2 bin kişi kalmış durumda. Kahovka Barajı'nın yıkılmasıyla kentin büyük bölümünün su altında kaldığı da aktarıldı. Bu yüzden insani yardım ve tahliye ihtiyacı çok acil.
Zelenski üçlü toplantıdan ne dedi?
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, ABD, Rusya ve Ukrayna'nın katılacağı üçlü bir toplantı yapılması konusunda anlaştıklarını söyledi. Toplantının gelecek ay yapılması planlanıyor; kesin tarih kaynaklarda farklı veriliyor, bu nedenle netleşmiş sayılmaz. Zelenski ayrıca tüm esirlerin serbest bırakılması için çalışmaya devam ettiklerini vurguladı. Rusya Devlet Başkanı Putin'in anlaşmaya hazır olduğunu ama toprak konusunda kapıyı kapattığını anlattığımız haberimiz de bu tabloyla birlikte okunmalı.
Oleşki anlaşması savaşın sonu mu demek?
Hayır. Haberlerde Rusya Ukrayna ateşkesinin sadece Oleşki'yi kapsadığı ve daha geniş bir barış sürecine dönüşüp dönüşmeyeceğinin belirsiz olduğu vurgulanıyor. Uygulamanın sahada nasıl işleyeceği, ateşkesin ne kadar süreceği ve iki tarafın da mutabık kalıp kalmayacağı gelecek günlerde görülecek. Şu an elde, bir kentle sınırlı bir ateşkes ve 270'er esir takası var; bunun ötesindeki her beklenti henüz yorum düzeyinde.
