ABD Başkanı Donald Trump, Dubai'den Tel Aviv'e giden FlyDubai uçağındaki kokpit olayı hakkında Beyaz Saray'da gazetecilerin sorularını yanıtladı ve İran'a yönelik dikkat çeken sözler sarf etti. Washington'dan gelen bu çıkış, olayın henüz resmî bir soruşturma sonucuyla aydınlatılmadığı bir döneme denk geldi. Uçak, kokpitteki krizin ardından Suudi Arabistan'ın Tabuk kentine inmişti.
FlyDubai uçağında ne oldu?
Olayın haberleri 1 Ekim sabahı yayılmaya başladı. Uçak, 174 kişiyle Birleşik Arap Emirlikleri'nden Tel Aviv'e gidiyordu. Yolcuların çoğunluğu İsrailliydi; uçakta Hint ve BAE vatandaşlarıyla dört Amerikalı da vardı. Aktarılanlara göre Umman uyruklu yardımcı pilot, Hint uyruklu kaptan pilotu kokpitte bıçakladı. Olay Ürdün hava sahası yakınlarında yaşandı; Boeing 737 MAX 8 tipi uçak yaklaşık bir dakika içinde 33 bin fit civarından 17 bin fite indi.
Trump İran hakkında tam olarak ne dedi?
Trump'ın sözleri iki aşamalı. İran'ın olayla bağlantısı sorulduğunda “Duyduklarıma göre cevabın evet olduğunu söyleyebilirim ama şu anda bunun üzerinde çalışıyoruz” dedi. ABD'nin İran'a karşılık verip vermeyeceği sorulunca ise “Çok sert vurulacaklar, merak etmeyin” yanıtını verdi. Konuşma duyumlara dayanıyor; Trump'ın sözleriyle birlikte İran'ın olaydaki rolünü gösteren bir belge ya da resmî bulgu aktarılmadı.
İran'ın FlyDubai olayıyla bağlantısı kanıtlandı mı?
Şu ana kadar resmî bir tespit açıklanmadı. Soruşturma, uçağın indiği Suudi Arabistan'ın koordinasyonunda İsrail, BAE, ABD ve Umman'la birlikte yürütülüyor; yetkililer “terörden akıl sağlığı sorunlarına kadar bütün olasılıkların” incelendiğini söylüyor. İsrail, şüphelinin kendisine teslim edilmesini istedi. Başbakan Binyamin Netanyahu, pilotlardan birinin uçağı düşürmeye çalıştığına dair işaretler bulunduğunu savundu. İsrail'in Kanal 12 televizyonu ise olayın iki pilot arasında çıkan bir kavgadan kaynaklandığını bildirdi. FlyDubai, kokpitteki kavganın nedeninin belirsiz olduğunu açıkladı.
Yolcular kokpite nasıl girdi, uçak nereye indi?
Kanlar içindeki kaptan pilot kokpit kapısını açınca yolcular içeri girdi ve yardımcı pilotu etkisiz hale getirdi. Ekipte bulunan, pilot eğitimi almış personelin de yardımıyla uçak dengelendi ve Suudi Arabistan'ın Tabuk kentine indirildi. Tabuk, Suudi Arabistan'ın kuzeybatısında, Ürdün sınırına yakın bir kent; uçağın bu bölgeye yakın uçarken düzensiz hareketler yaptığı aktarılıyor. Kaptan pilotun Abu Dabi'de iyileşme sürecinde olduğu bildirildi.
Olayın görüntüleri var mı, yolcular neler anlattı?
Dolaşıma giren yolcu kamerası görüntülerinde uçağın hızla irtifa kaybettiği anlar yer alıyor. Uçaktaki bir yolcu, yaşadığı anları “Kan var, bıçaklanma var” sözleriyle anlattı.
Uçağın verdiği 7700 ve 7500 kodları ne anlama geliyor?
Havacılıkta transponder kodları, pilotun hava trafik kontrolüne durumu bildirmesini sağlar. 7700 genel acil durum, 7500 ise hukuka aykırı müdahale, yani uçağın kaçırılması anlamına gelir. FlyDubai uçağından önce 7700, ardından 7500 kodu gönderildi.
FlyDubai İsrail seferlerini durdurdu mu?
Evet. FlyDubai, soruşturma sürerken İsrail'e giden ve İsrail'den gelen seferlerini askıya aldı. Askıya alma kararı, soruşturmanın sonuçlanmasına bağlı olarak duyuruldu. FlyDubai, Dubai merkezli bir havayolu şirketi ve Dubai hükümetine ait.
