New Mexico'daki White Sands Füze Menzili'nde, granitin içine oyulmuş bir test sahasında 16-18 Şubat 2026'da başlayan kazı çalışması uydudan görüntülendi. CNN'in ulaştığı federal ihale kayıtlarına göre bu işi Savunma Tehditlerini Azaltma Ajansı (DTRA) 1,2 milyon dolarlık bir acil sözleşmeyle Pate Construction adlı firmaya verdi ve tamamlanması için 2-3 hafta süre tanıdı. İhale 18 Şubat'ta bağlandı; ABD'nin İran'a karşı yürüttüğü savaş 28 Şubat'ta "Epic Fury" adıyla başladı.
Sahanın resmî adı "Alternate Seismic Hardrock in Situ Test Site". Yani sert kayanın altındaki hedeflere karşı silah denemesi için ayrılmış bir alan. Konuya vakıf kaynaklara dayandırılan iddiaya göre buradaki çalışmanın amacı, İran'ın en derindeki yeraltı tesislerine ulaşacak yöntemi geliştirmek ve belirli bir hedefe yapılacak saldırıyı canlı atışla prova etmekti. CNN, testin fiilen yapılıp yapılmadığını ve sahadaki işin amacını bağımsız olarak doğrulayamadığını yazdı.
Provanın adresi belli: Kazma Dağı. İngilizce kaynaklarda Pickaxe Mountain olarak geçen tesis, İsfahan eyaletinde, Zagros sıradağlarının içinde, Natanz zenginleştirme kompleksinin hemen güneyinde ve Tahran'ın yaklaşık 225 kilometre güneyinde bulunuyor. Dağ granitten; White Sands'teki test sahası da granitin içine oyulmuş durumda. Benzerlik tesadüf değil.
Kazma Dağı nedir, neden bu kadar konuşuluyor?
Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi'nin (CSIS) altı yıllık uydu arşivini tarayarak hazırladığı analiz, tesiste 2026'da "inşaat faaliyetinde belirgin bir artış" olduğunu ortaya koydu. Tünel girişleri yükseltilip takviye edildi, iç yol ağı asfaltlandı, giriş bölgesinin çevresi güçlendirildi, kazıdan çıkan toprak bölgeden taşındı. CSIS'in değerlendirmesine göre bu kesintisiz inşaat, tesisin henüz zenginleştirme yapabilecek durumda olmadığına işaret ediyor. İsrail istihbaratına dayandırılan iddiaya göre ise İran santrifüjlerini buraya taşıyor olabilir.
ABD Başkanı Donald Trump tesisi defalarca hedef gösterdi. Trump'ın sözleri şöyle:
"Kazma Dağı'nı çok yakında vurabiliriz. Oraya girip çıkan herkesi biliyoruz."
Bunker buster bombası Kazma Dağı'nı delebilir mi?
Şu an için kesin cevap yok, sorun da bu. ABD'nin elindeki en ağır nükleer olmayan delici bomba GBU-57. Haziran 2025'teki "Midnight Hammer" operasyonunda Fordo, Natanz ve İsfahan'a B-2 Spirit'lerle bu bombalar atıldı, denizaltılardan da Tomahawk füzeleri fırlatıldı. Ancak Amerikan askerî yetkilileri, en derine gömülü hedeflerde sonucun sınırlı kaldığını o dönem kabul etmişti. Pentagon bu yüzden yeni nesil delici bomba programını yürütüyor: prototip sözleşmesi Eylül 2025'te imzalandı, Hava Kuvvetleri sanayiye teklif çağrısını Haziran 2026'da yaptı.
| GBU-57 künyesi | Değer |
|---|---|
| Toplam ağırlık | 30.000 libre (yaklaşık 13,6 ton) |
| Patlayıcı başlık | 5.740 libre |
| Uzunluk | 20,5 fit (yaklaşık 6,2 metre) |
| Çap | 31,5 inç |
| Güdüm | GPS |
| Taşıyıcı uçak | B-2A Spirit |
ABD-İran savaşında kaç asker öldü, kaç asker yaralandı?
Pentagon veri tabanına göre 28 Şubat'ta başlayan savaşta yaralanan Amerikan askeri sayısı 820'ye yükseldi. Son güncellemeyle listeye 30 asker daha eklendi. Aynı dönemde çatışma bölgesinde 18 Amerikan askeri hayatını kaybetti.
Brent petrol neden 100 doları aştı?
Cephedeki tırmanış doğrudan pompaya yansıdı. ABD'nin 8 Eylül'de beş İran tankerini vurması, Tahran'ın da Ürdün'deki askerî üsse balistik füzeyle karşılık vermesinin ardından Brent petrol çarşamba sabahı 100 doların üzerine çıktı. Bu, 23 Temmuz'dan bu yana görülen en yüksek seviye; fiyat geçen haftanın ortasından bu yana yaklaşık yüzde 20 arttı. WTI ise 95 dolar bandında seyrediyor. Ürdün ordusu, kendisine yönelen 20 füzeden 18'ini hava savunmasıyla düşürdüğünü, ikisinin yerleşim olmayan alana düştüğünü açıkladı.
Asıl baskı Hürmüz Boğazı'ndan geliyor. Savaş öncesinde günde yaklaşık 20 milyon varil petrolün geçtiği boğazdan şu anda günde 7 milyon varil taşınabiliyor. Goldman Sachs aralık ayı fiyat tahminini 5 dolar yukarı çekti; Körfez üretiminin savaş öncesi seviyenin çok altında kalması hâlinde yıllık ortalamanın 120 doları aşabileceğini, ancak bunun ana senaryo değil uç ihtimal olduğunu belirtti.
İran Devrim Muhafızları da 5 Eylül'de iki ABD gemisi ve sekiz petrol tankeri olmak üzere toplam 10 gemiye saldırdığını duyurmuş, bölgede yasaklı alan ilan etme tehdidini yinelemişti.
