Mersin'in Akkuyu mevkiinde on yılı aşkın süredir devam eden inşaatta geri sayım başladı. Türkiye'nin ilk nükleer santrali şebekeye elektrik vermeye hazırlanıyor. Sahada 23 bin kişi gece gündüz çalışıyor.
Akkuyu ne kadar elektrik üretecek?
Santral dört üniteden oluşuyor ve her ünitede VVER-1200 tipi, III+ nesil reaktör var. Toplam kurulu güç 4.800 megavat. Tam kapasiteye ulaştığında yılda yaklaşık 35 milyar kilovatsaat elektrik üretecek.
Türkiye'nin ihtiyacının ne kadarını karşılar?
Tam kapasitede yüzde 10'unu. Bu rakamı somutlaştırmak gerekirse: İstanbul'un yıllık elektrik tüketimine yakın bir üretim, tek bir tesisten çıkacak.
İlk ünite ne zaman devreye giriyor?
1. ünitenin inşaat tamamlanma oranı yüzde 99 seviyesinde. İnşaat işleri bitti, reaktörde soğuk hidrolik testler başladı. İlk ünitenin şebekeye elektrik vermesi 2026 içinde hedefleniyor. Kalan üç ünitenin de yılda bir tane olmak üzere sırayla devreye alınması planlanıyor.
Soğuk hidrolik test ne demek?
Reaktörün basınç devrelerine su basılıp sistemin sızdırmazlığının ve dayanımının sınandığı aşama. Yakıt yüklenmeden önceki son büyük teknik kontrollerden biri; buradan geçen bir reaktör "fiziksel olarak hazır" sayılıyor.
Neden bu kadar uzun sürdü?
Nükleer santral inşaatı dünyanın her yerinde uzun sürüyor: reaktör basınç kabı, buhar üreteci ve türbin gibi ana bileşenlerin üretimi yıllar alıyor, her aşama düzenleyici kurum denetiminden geçiyor. Akkuyu'da ayrıca ilk kez bir ülkeye anahtar teslim nükleer teknoloji transferi yapılıyor; personelin yetiştirilmesi de takvimin parçası.
Bundan sonra ne olacak?
Sırada yakıt yüklemesi, fiziksel başlatma ve kademeli güç yükseltme var. Bir reaktör devreye girdikten sonra tam kapasiteye çıkması aylar sürüyor. Yani "ilk elektrik" ile "tam güç" aynı gün değil — ama ilk elektrik, Türkiye'nin nükleer enerji üreten ülkeler listesine girdiği gün olacak.
