Otomobil yedek parçasını internet satış platformunda 111 liraya ilan edip alıcıya 5 bin, 6 bin lira diyen bir satıcıya Ticaret Bakanlığı'ndan ağır bir ceza çıktı. 111 lira yedek parça ilanı Bakanlığın Reklam Kurulu'nun önüne taşındı; kurul, ilanları tüketiciyi yanıltıcı ve aldatıcı buldu. Karar 3 Kasım 2026 Salı günü kamuoyuna duyuruldu. Ticaret Bakanlığı ceza kararıyla birlikte ilanların durdurulmasına da hükmetti.
111 lira yedek parça ilanı nedir, ne oldu?
Satıcı, bir otomobil yedek parçasının fiyatını ilanda 111 lira olarak yazdı; müşterilere ise aynı parça için farklı tarihlerde 5 bin ve 6 bin lira dedi. Yani vitrindeki rakamla kasadaki rakam arasında 45 ile 54 kat arasında fark vardı. İlana bakıp "bu fiyata bulunmaz" diyen alıcı, parçayı sormaya gittiğinde karşısına 111 lirayla alakası olmayan bir tutar çıkıyordu. Bakanlığın incelemesinde de tam olarak bu fark öne çıktı: ilanda gösterilen fiyat ile satıcının müşteriye söylediği fiyat birbirini tutmuyordu.
Ticaret Bakanlığı ceza tutarı ne kadar oldu?
Reklam Kurulu satıcıya 1 milyon 83 bin 706 lira idari para cezası verdi. Yuvarlarsak 1 milyon liranın biraz üzerinde. Ceza, tek bir yedek parçanın ilanı için kesilen bir bedel olarak bakıldığında oldukça yüksek. Cezanın yanında yanıltıcı ilanların durdurulması kararı da alındı; yani satıcı aynı reklamı aynı biçimde yayında tutamayacak.
Ticaret Bakanlığı ceza kararını neden verdi?
İki gerekçe öne çıkıyor: ilanların tüketiciyi yanıltıcı ve aldatıcı nitelikte olması ve reklam verenin istenen bilgi ve belgeleri sunmaması. Süreç şöyle işledi: Bakanlık, ilan veren satıcıdan bilgi ve belge istedi. Satıcı bunları vermeyince dosya idari sürece girdi, Reklam Kurulu da ilanları inceleyip ceza ve durdurma kararını çıkardı. Satıcının kimliği ve ilanın yayımlandığı platformun adı Bakanlığın duyurusunda yer almadı; biz de bu nedenle ad vermiyoruz.
Bu karar alışveriş yapanı nasıl etkiler?
Özellikle yedek parça, aksesuar ve ikinci el ürün ararken ilandaki fiyat tek başına yeterli değil; tutar gerçekten öyleyse ödemeden önce sepet ya da sipariş ekranında aynı rakamı görmeniz gerekiyor. İlandaki fiyatın çok altında kalan, piyasa değerinin onda biri kadar görünen bir tutar ilk bakışta fırsat gibi durur, ama bu dosya bunun bazen bir tuzak olabileceğini gösteriyor. İlan sayfasının ekran görüntüsünü almak, satıcıyla yazışmayı saklamak ve gerektiğinde elinizde kanıt bulundurmak işinizi kolaylaştırır.
Bakanlık kısa süre önce benzer bir uygulamada indirim oranlarıyla oynayan bir siteye de ceza kesmişti; o dosyayı sahte indirim cezası haberimizde anlattık. Reklam Kurulu'nun yaptırımları ilan ve reklamların gerçeği yansıtıp yansıtmadığına bakıyor; yanıltıcı fiyat gösteren satıcılar bu denetimin hedefinde.
111 lira yedek parça ilanı cezasında bundan sonra ne olacak?
Ödeme ya da itiraz sürecine dair bir ayrıntı paylaşılmadı. Bilinen şu: Ticaret Bakanlığı ceza kararını verdi, ilanlar durduruldu ve satıcı hakkında idari yaptırım uygulandı. Reklam Kurulu bu tür dosyalarda fiyat, kampanya ve ürün bilgisinin ilanla örtüşüp örtüşmediğine bakıyor. Kararın duyurulmasıyla birlikte 111 lira yedek parça ilanı, çevrimiçi satışta "görünen fiyat gerçek fiyat olmak zorunda" kuralının en çarpıcı örneklerinden biri oldu.
