Bankacılık sektörünün kredi hacmi 29 trilyon lirayı aştı, ama aşma payı çok küçük. BDDK'nın 30 Ekim haftasına ait bülteni, toplam kredi hacminin bir haftada 224 milyar 223 milyon lira artarak 29 trilyon 779 milyon liraya çıktığını gösterdi; yani eşiğin üzerinde yalnızca 779 milyon lira var. Bir önceki hafta bu rakam 28 trilyon 776 milyar 556 milyon liraydı. Ankara'daki denetleyici kurumun bülteni, kredi hacmi büyürken mevduatın tersine yol aldığını da ortaya koydu.
BDDK verilerine göre kredi hacmi ne kadar oldu?
BDDK'nın verisine göre kredi hacmi 29 trilyon 779 milyon lira. Haftalık artış 224 milyar 223 milyon lira. Tüketici kredileri 32 milyar 405 milyon lira artışla yaklaşık 3 trilyon 557 milyar liraya yükseldi. Bu kalemin içinde 852 milyar 509 milyon liralık konut, 42 milyar 729 milyon liralık taşıt ve 2 trilyon 661 milyar 701 milyon liralık ihtiyaç kredisi var. Yani tüketici kredisinin ezici bölümünü hâlâ ihtiyaç kredileri oluşturuyor.
Mevduat bu hafta ne kadar azaldı?
Sektörün toplam mevduatı bir haftada 112 milyar 999 milyon lira eridi ve 32 trilyon 739 milyar 311 milyon liraya geriledi. Bu hafta kredi hacmi artarken mevduatın azalması, ikisini ters yönde gösteren tablo oldu. Mevduattaki gerilemeyi daha önce de yazmıştık: Ankara'da mevduat bir haftada 203 milyar lira geriledi.
Kredi kartı borcu kaç trilyon lira oldu?
BDDK bültenine göre bankaların kredi kartı alacakları 82 milyar 115 milyon lira artarak 3 trilyon 496 milyar 309 milyon liraya çıktı. Bunun 1 trilyon 298 milyar lirası taksitli, 2 trilyon 197 milyar lirası taksitsiz bakiyeden oluşuyor. Kredi kartı borcunun bir haftada 82 milyar lira büyümesi, tüketici kredilerindeki 32 milyar liralık artışın iki buçuk katından fazla.
Takipteki krediler BDDK verisine göre ne kadar arttı?
BDDK bültenine göre takipteki alacaklar bir haftada 18 milyar 34 milyon lira artarak 983 milyar 118 milyon liraya yükseldi. Bankaların bunun için ayırdığı karşılık ise 709 milyar 184 milyon lira. Sektörün yasal özkaynakları da 23 milyar 894 milyon lira artışla 6 trilyon 210 milyar 913 milyon liraya ulaştı.
Bu veriler kredi hacmi, mevduat ve kredi kartı için ne anlama geliyor?
Bunu şöyle düşünün: bankalar bir haftada piyasaya 224 milyar lira daha kredi sürerken, hesaplarda duran para 113 milyar lira azaldı. İkisi aynı haftada ters yönlü hareket edince kredi hacmi ile mevduat arasındaki makas açıldı; bu makasın nedenini bülten açıklamıyor, yalnızca rakamı veriyor. Bu haftaki kredi hacmindeki büyüme ve mevduattaki çekilme, bankaların borç verirken ne kadar kaynağa yaslandığını izlemek isteyenler için haftalık bir termometre. Kredi kartı bakiyesinin 3,5 trilyon lirayı bulması, harcamaların önemli bir bölümünün kartla borçlanmaya dayandığına işaret ediyor. Takipteki kredilerin 983 milyar liraya çıkması da bankaların karşılık ayırma ihtiyacını gündemde tutuyor. Bu haftalık tabloda tek hafta üzerinden yorum yapmak yanıltıcı olur; BDDK her hafta yeni bülten yayımlıyor ve eğilim ancak birkaç haftanın toplamında okunabilir.
