Kahvaltı sofrasının vazgeçilmezi reçel için yeni bir standart yolda. Tarım ve Orman Bakanlığının hazırladığı taslağa göre bir kilogram reçelde meyve oranı 450 gramdan az olmayacak. Reçel standardı, Ankara'dan sektöre ve kamuoyunun görüşüne açılan Türk Gıda Kodeksi Reçel, Jöle, Marmelat ve Tatlandırılmış Kestane Püresi Tebliği taslağında yer alıyor. Yani kavanozun içindeki meyve miktarına bir alt sınır getiriliyor; ama düzenleme henüz taslak aşamasında.
Reçel standardı nedir, ne değişiyor?
Taslak, reçel, jöle, marmelat ve tatlandırılmış kestane püresi gibi ürünlerin içeriğini yeniden tarif ediyor. En çok konuşulan madde meyve oranı: sıradan reçelde kilogram başına en az 450 gram meyve bulunması isteniyor. Marmelat için de aynı sınır, yani 450 gram var. Kestane püresinde ise en az 380 gram kestane şartı yer alıyor. Ürüne göre bazı meyvelerde oranlar ayrıca düzenleniyor; kırmızı frenk üzümü ve zencefil gibi ürünler bunlar arasında. Yani reçel standardı yalnızca reçeli değil, aynı ailedeki ürünleri de kapsıyor.
Reçelde meyve oranı 450 gram ne demek?
Bir kilogramlık reçelin en az 450 gramı meyve olmak zorunda; kalan kısım şeker ve diğer bileşenlerden oluşuyor. Reçel meyve oranı 450 gram sınırının altında kalan ürün, taslak yürürlüğe girdiğinde reçel adıyla satılamayacak. Böylece meyvesi az, şekeri bol ürünlerin raflarda reçel diye durması zorlaşacak. Sofranıza gelecek değişiklik de buradan çıkıyor: kavanozdaki meyve payı resmî bir tabana oturuyor. Reçel standardı tam olarak bu tabanı çiziyor.
Ekstra reçelde meyve oranı kaç gram olacak?
Ekstra reçelde şart daha yüksek: kilogram başına en az 500 gram meyve. Ekstra yazan kavanoz, sıradan reçelden en az 50 gram daha fazla meyve taşımak zorunda kalacak. Etiketteki iddia, içerikteki gerçekle eşleşmek zorunda olacak; üreticilerin kalite sınıfı vurgusu da bu sayede bir ölçüye bağlanıyor. Yani reçel standardı, ekstra etiketinin de bir karşılığı olmasını istiyor.
Reçel standardı ne zaman yürürlüğe girecek?
Taslak yayımlandığı için kesinleşmiş bir yürürlük tarihi yok; görüş süreci ve Resmî Gazete'de yayımlanma beklenecek. Taslağa göre üreticilere uyum için 31 Aralık 2027'ye kadar süre tanınıyor. Yani bugün markette gördüğünüz kavanozlar şimdilik bu kurala tabi değil; kurallar kesinleşirse üreticilerin tariflerini ve etiketlerini değiştirmesi için yaklaşık on dört ay zaman olacak. Reçel meyve oranı 450 gram kuralı da bu takvime göre devreye girecek.
Etikette ne yazacak, alışverişte neye bakmalı?
Taslak, meyve miktarının ürün adıyla aynı yüzeyde, kolay görülebilir biçimde belirtilmesini zorunlu kılıyor. Turunçgil türlerinin adının da açıkça yazılması isteniyor. Tebliğ yürürlüğe girdiğinde reçel almadan önce etikete bakıp meyve miktarını görmek mümkün olacak. Reçel standardı kesinleşene kadar ise en pratik kontrol, içindekiler listesinde meyvenin kaçıncı sırada yazıldığına bakmak; miktar bilgisi yoksa bu ipucu işe yarar.
