GÜNCELLEME (15 Ekim 2026, öğleden sonra): Bakü'deki CICA Zirvesi'nde öğle saatlerinde salonda beklenmedik bir an yaşandı. İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog konuşmaya başlarken Dışişleri Bakanı Hakan Fidan yerinden kalktı ve beraberindekilerle birlikte salondan çıktı.
CICA Zirvesi'nde kaç ülke Hakan Fidan'la birlikte salonu terk etti?
Türkiye'nin de aralarında bulunduğu 10'dan fazla ülkenin temsilcisi, İsrail Cumhurbaşkanı'nın konuşması sürerken salondan ayrıldı. Zirve, Asya'da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı'nın 7. Devlet ve Hükümet Başkanları toplantısı; ev sahibi Azerbaycan. Salonu terk eden ülkelerin tam listesi elimizdeki haberlerde yer almıyor.
Hakan Fidan salonu neden terk etti, Herzog ne söyledi?
Fidan'ın ya da Dışişleri Bakanlığı'nın bu hamleye dair bir gerekçe açıklaması elimizdeki haberlerde yok; Herzog'un konuşmasının içeriği de aktarılmış değil. Bu iki bilgi netleşmeden salondaki tablonun nedenine dair tahmin yürütmüyoruz. Bilinen şu: Fidan, Bakü'deki zirvede Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan adına bulunuyor ve salondan çıkış, Herzog'un söz almasıyla aynı ana denk geldi.
Hakan Fidan Bakü'de Lavrov ile görüştü mü?
Fidan'ın programında zirve toplantısında hitap etmesi de vardı. Konuşmasının tam içeriği ve Bakü Deklarasyonu'nun son metni, liderlerin oturumundan sonra belli olacak.
Hakan Fidan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan adına Bakü'de toplanan CICA Zirvesi'nde bulunuyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, zirvenin arifesinde Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in liderler ve heyetler onuruna verdiği akşam yemeğine de katıldı. Ziyaret, Azerbaycan'daki başörtüsü tartışmasının sürdüğü günlere denk geldi; zirve için bildirilen gündem başlıklarında ise bu konu yer almıyor.
CICA Zirvesi nedir, Bakü'de ne zaman yapılıyor?
CICA, Asya'da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı'nın kısaltması. Bakü'deki toplantı, Devlet ve Hükümet Başkanları Konseyi'nin yedinci toplantısı; ev sahibi ve dönem başkanı Azerbaycan. CICA Zirvesi 15 Ekim 2026 Perşembe günü yapılıyor ve teması “Asya'da Daha Güçlü CICA, Bağlantısallık, Dijitalleşme ve Sürdürülebilir Kalkınma”. CICA 28 ülkeyi kapsıyor; Laos'un yeni üye olarak katılımının Bakü'de ilan edilmesi bekleniyor. Türkiye kurucu üyelerden biri: 2010'da İstanbul'da üçüncü zirveye ev sahipliği yaptı, 2010-2014 arasında dönem başkanlığını yürüttü.
Hakan Fidan Bakü'de kimi temsil ediyor, programı ne?
Fidan, zirvede Erdoğan'ı temsil ediyor. Programa göre zirve toplantısında hitap etmesi ve toplantının kenarında çok sayıda ikili görüşme yapması planlanıyor. Görüşeceği ülkelerin ve isimlerin listesi açıklanmış değil; Aliyev ile ayrıca bir ikili görüşme yapılıp yapılmadığına dair de bildirilen bir bilgi yok. Fidan'ın Bakü yolculuğundan önceki günlerde İran Dışişleri Bakanı Arakçi ile yaptığı telefon görüşmesini ayrı bir haberimizde anlatmıştık.
Aliyev'in akşam yemeğinde kimler vardı, ne konuşuldu?
Yemek, CICA Zirvesi dolayısıyla liderler ve heyetler onuruna verildi; ev sahibi İlham Aliyev. Katılımcı ülkelerin temsilcileri aynı sofrada buluştu ve Hakan Fidan Türkiye adına masada yer aldı. Yemeğe katılan diğer isimler ile masada konuşulanlar ise aktarılan bilgilerde yok. Bu yüzden yemeğin gündemi hakkında tahmin yürütmüyoruz; açıklanan tek şey, Aliyev'in ev sahipliğinde bir araya gelinmiş olması.
Hakan Fidan zirvede hangi konuları gündeme taşıyacak?
Bildirilen beklentilere göre Fidan beş başlık üzerinde duracak: çok taraflı diplomasinin korunması ve güçlendirilmesi; Gazze ve Batı Şeria'ya yönelik İsrail politikaları ile iki devletli çözüm çağrısı; Orta Koridor ve Kalkınma Yolu gibi bağlantısallık projeleri; yapay zekâ ve dijital dönüşüm; iklim değişikliği ile Türkiye'nin COP31 sürecindeki ev sahipliği. Fidan'ın konuşmasının tam içeriği zirve bittikten sonra netleşecek.
Bakü Deklarasyonu nedir, zirveden ne çıkacak?
Zirvenin sonuç belgesi olarak Bakü Deklarasyonunun kabul edilmesi öngörülüyor. Deklarasyonda çevre, yapay zekâ, bağlantısallık, sürdürülebilir kalkınma ve KOBİ'lerin geliştirilmesi gibi alanlara yer verilmesi bekleniyor. Bunun yanında iş güvenliği ve sağlığı alanında işbirliğine ilişkin ayrı bir açıklamanın da onaylanması planlanıyor. Belgelerin son metni, liderlerin oturumundan sonra belli olacak.
Bu zirve Türkiye için ne anlama geliyor, sizi nasıl etkiler?
Doğrudan cebe değil, dış ticaretin güzergâhına dokunan bir başlık var: Orta Koridor. Çin ve Orta Asya'dan Hazar ve Azerbaycan üzerinden Türkiye'ye uzanan bu ticaret hattı, Türk firmalarının Asya pazarına ulaşma yollarından biri sayılıyor. Hakan Fidan'ın bu hattı Kuşak ve Yol Girişimi ile uyumlaştırma konusunu Bakü'de masaya taşıması bekleniyor. Bir gün önce Azerbaycan gündeminde Devlet Bahçeli'nin kardeşlik mesajı da vardı; onu Başmüftü Paşazade'nin başörtüsü açıklamasını verdiğimiz haberle birlikte okumak mümkün.
— Necip Fazıl Kısakürek
