Belçika Başbakanı Bart De Wever, bütçe görüşmelerinde uzlaşma sağlanamayınca istifasını Kral Philippe'e sundu. Belçika bütçe krizinin düğümü, koalisyon liderlerinin 1 Kasım Pazar akşamı saat 21.00'de başlayan toplantısında çözülemedi; görüşme 2 Kasım Pazartesi sabaha karşı 01.00'de sonuçsuz bitti. Pazartesi günü gelen haber Belçika başbakanı istifası tartışmasını yeniden alevlendirdi: Kral, kararı şimdilik erteledi.
Bart De Wever kimdir?
Bart De Wever, Flaman partisi N-VA'nın lideri ve Belçika Başbakanı. Şubat 2025'te kurulan beş partili koalisyonun başında duruyor. Hükümette N-VA'nın yanında liberal Frankofon MR, merkez eğilimli Frankofon Les Engagés, Flaman sosyalist Vooruit ve Hristiyan demokrat CD&V yer alıyor. Yani Flaman ve Frankofon partiler sağdan sola uzanan bir ittifakı birlikte yürütüyor. Bart De Wever'in bu koalisyonu bir arada tutmaya çalıştığı bütçe pazarlığı ise şimdi en zor noktasında.
Belçika bütçe krizi neden çıktı?
Belçika bütçe krizi, yaklaşık 10 milyar euroluk bir tasarruf paketinin koalisyon ortakları arasında kabul görmemesinden çıktı. Hedef, bu tasarrufun 2029'a kadar sağlanması. Belçika bütçe krizinde tıkanma noktaları vergi artışları ve sağlık harcamalarındaki kesintiler. Vooruit, sıradan insanı ve sağlık sistemini koruyan adil bir anlaşma istedi. MR genel bir KDV artışına karşı çıktı. N-VA zenginlere ek vergiye mesafeli durdu, Les Engagés ise servet sahiplerinden daha fazla katkı alınmasını savundu. Her parti kendi seçmenine verdiği sözü bırakmak istemeyince Pazar gecesi süren pazarlık çıkmaza girdi. Bu tablo, Bart De Wever'in hükümetini bütçe konusunda ortak bir zemin bulmaya zorluyor.
Belçika başbakanı istifa etti mi?
Evet, istifa sunuldu; ama henüz kabul edilmedi. Kral Philippe istifayı onaylamadı, kararı erteledi. Bildirildiğine göre Kral Philippe, 3 Kasım Salı gününden itibaren koalisyon ortaklarının liderleriyle görüşecek. Yani Bart De Wever'in istifası kâğıt üzerinde duruyor ama henüz işlemiyor. Belçika başbakanı istifa kararı şimdilik askıda. Görüşmelerin sonucu hem Kral Philippe'in kararını hem de hükümetin geleceğini belirleyecek. Hükümet de şimdilik düşmüş değil.
Belçika'da erken seçim olacak mı?
Şimdilik erken seçim yalnızca masadaki senaryolardan biri. Kral Philippe'in liderlerle yapacağı görüşmelerde üç yol öne çıkıyor: ortakların bütçede uzlaşıp mevcut koalisyonu sürdürmesi, yeni bir koalisyon ya da alternatif bir hükümet modelinin kurulması ya da seçime gidilmesi. Bart De Wever'in liderliğindeki ittifakın bu yollardan hangisine yöneleceği, Belçika bütçe krizinin nasıl çözüleceğine bağlı. Kral Philippe'in görüşmelerinden çıkacak sonuç, önümüzdeki günlerde Belçika'nın bütçe takvimini de belirleyecek.
Belçika'daki siyasi kriz sizi nasıl etkiler?
Belçika bütçe krizinde karar çıkmadıkça vergi ve sağlık kesintilerinin ne olacağı belirsiz kalıyor. Belçika'da yaşayanlar için en doğrudan konu, sağlık harcamaları ve vergi düzenlemelerinin ne zaman netleşeceği. Belçika bütçe krizinin en somut etkisi de bu alanda hissedilecek. Kral Philippe'in liderlerle görüşmeleri tamamlandığında yeni bir açıklama gelmesi bekleniyor; o zamana kadar Bart De Wever'in istifası da askıda kalacak.
