Masanın bir tarafında Türk bayrağı ve HAVELSAN tabelası, diğer tarafında Mısır bayrağı ve AOI tabelası vardı. Arkadaki pankartta "Signing a Contract" yazıyordu. Önlerinde ise satışı imzalanan ürünün kendisi duruyordu: dikey kalkış ve iniş yapabilen otonom insansız hava aracı HAMZA-1.
Türk savunma teknolojisi şirketi HAVELSAN ile Mısır'ın devlet savunma sanayii kuruluşu Arab Organization for Industrialization (AOI), birlikte geliştirdikleri HAMZA-1 İHA'nın satışı için anlaşmayı 10 Eylül 2026'da imzaladı. İmza, Mısır'ın Akdeniz kıyısındaki El Alamein Uluslararası Havalimanı'nda 8-10 Eylül tarihleri arasında düzenlenen El Alamein Uluslararası Havacılık Fuarı 2026'da atıldı.
Bu imzanın anlamı şu: HAMZA-1 programı artık ortak geliştirme ve ortak üretim aşamasını geride bıraktı, doğrudan ticari safhaya geçti. Anlaşma kapsamında farklı kullanıcılara HAMZA-1 teslimatlarının yapılması bekleniyor.
HAMZA-1 nedir, ne iş yapıyor?
HAMZA-1, pistе ihtiyaç duymadan helikopter gibi dikey kalkıp inebilen, sonra sabit kanatla seyir uçuşuna geçen bir insansız hava aracı. Görev tanımı savunma yayınlarında gözetleme, keşif ve topçu hedef tespiti olarak veriliyor. Yani sahada topun nereye ateş edeceğini söyleyen göz.
Sistemin arkasındaki teknoloji birikimi HAVELSAN'ın kendi İHA ailesinden geliyor: BAHA, BOZBEY, POYRAZ ve BULUT. Bu platformlarda kazanılan otonomi ve görev yükü tecrübesi, AOI'nin Mısır'daki yerel üretim altyapısıyla birleştirildi. HAVELSAN, HAMZA-1'in teknik künyesini kamuoyuna açıklamış değil; ancak ailenin bilinen üyesi BAHA'nın üreticinin kendi ürün sayfasında yayımlanan künyesi fikir veriyor:
| BAHA (HAVELSAN'ın yayımladığı künye) | Değer |
|---|---|
| Azami kalkış ağırlığı | 28 kg |
| Faydalı yük | 2 kg |
| Kanat açıklığı | 4 m |
| Uzunluk | 2,1 m |
| Seyir hızı | 75-80 km/s |
| Servis tavanı | 10.000 ft |
| Veri link menzili | 50 km'ye kadar |
| Görev yükü | EO/IR/LRF tümleşik kamera |
Mısır Türk İHA'sını neden alıyor?
Mısır ordusu onlarca yıldır ağırlıklı olarak Batı ve Rus menşeli platformlarla donatıldı. Kahire'nin son dönemdeki hedefi ise dışa bağımlılığı azaltıp kendi topraklarında üretim yapmak. HAVELSAN'la kurulan ortaklık tam bu kapıyı açıyor: teknoloji Türkiye'den, montaj ve seri üretim Mısır'dan.
Ortaklığın ilk adımı 26 Ağustos 2025'te atılmıştı. O tarihte imzalanan stratejik iş birliği anlaşması, dikey kalkış-iniş kabiliyetli otonom İHA'ların Mısır'da ortak üretimini kapsıyordu. İmza töreninde HAVELSAN Genel Müdürü Dr. Mehmet Akif Nacar, ortaklığın yerel üretim kapasitesini güçlendireceğini ve otonom İHA teknolojilerini bölgeye taşıyacağını belirtmiş; AOI Başkanı Tümgeneral Mokhtar Abdullatif ise iş birliğinin yalnızca üretimle sınırlı olmadığını, teknolojik bağımsızlık yolunda bir adım olduğunu söylemişti.
HAMZA-1 nerede üretiliyor?
Üretimin Mısır'daki AOI tesislerinde yapılması öngörülüyor. Mısır basınında, ortak üretimin AOI'ye bağlı Kader (Kader Factory for Developed Industries) tesisinde yürütüleceği aktarıldı; taraflardan bu konuda resmî bir açıklama gelmedi. Anlaşmanın açıklanan amaçları arasında Mısır'ın iç ihtiyacını karşılamanın yanı sıra Afrika ve Arap pazarlarına ihracat kanalı açmak da yer alıyor.
Programın kilometre taşları şöyle sıralanıyor:
| Tarih | Gelişme |
|---|---|
| 26 Ağustos 2025 | HAVELSAN-AOI stratejik iş birliği anlaşması, Mısır'da ortak üretim kararı |
| Aralık 2025 | İlk HAMZA-1, Kahire'deki EDEX 2025 fuarında tanıtıldı |
| 10 Eylül 2026 | El Alamein'de satış anlaşması imzalandı, program ticari safhaya geçti |
Teslimatlar ne zaman başlayacak?
Anlaşmanın duyurusunda kesin bir teslimat takvimi ya da sipariş adedi paylaşılmadı. Açıklanan tek şey, satış anlaşmasının ardından farklı kullanıcılara HAMZA-1 teslimatlarının önümüzdeki dönemde gerçekleştirilmesinin beklendiği. Rakam ve sözleşme bedeli de açıklanmadı.
HAMZA-1'in kamuoyuna ilk çıkışı Aralık 2025'te Kahire'de düzenlenen EDEX 2025 fuarında olmuştu. Aynı fuarda, uzaktan komuta edilen bir fırlatma platformuyla donatılmış AKREP (AQRAB) insansız kara aracı da sergilenmişti. Yani Türkiye-Mısır savunma ortaklığı sadece havada değil, karada da ürün çıkarmış durumda.
El Alamein'deki imza, Mısır'da bu yıl Türk savunma sanayii adına atılan ikinci büyük adım oldu; MKE'nin Mısır hamlesinin ardından HAMZA-1 anlaşmasıyla ikinci Türk kuruluşu aynı ülkede masaya oturmuş oldu.
