Herkes özgürleşmeden kimse özgürleşemez

ABD'li rapçi Macklemore (Ben Haggerty), 4 Eylül'de New Jersey'deki MetLife Stadyumu'nda Ed Sheeran'ın açılış sanatçısı olarak sahneye çıktı ve şarkılar arasında iki dakikalık bir konuşma yaptı: "Bu turneye çıkmak istememin büyük nedeni, böyle stadyumlarda durup kalbime çok yakın iki kelimeyi söyleyebilmekti: Özgür Filistin." On gün sonra turneden çıkarıldı. Sanatçının kendi Instagram hesabından paylaştığı sahne konuşmasını Türkçe altyazıyla haberimizde izleyebilirsiniz; konuşmanın özü tek cümle: "Herkes özgürleşmeden kimse özgürleşemez."

Macklemore sahnede ne söyledi?

Konuşmada "Gazze'den işgal altındaki Batı Şeria'ya kadar herkes bilsin, onları unutmadık" dedi; 11 yaşındaki kızı Sloane'un salonda olduğunu söyleyip her çocuğun "bombaların sesinden önce oyun parkındaki kahkahayı" tanımayı hak ettiğini anlattı. "Kendi rahatım ve seyircinin rahatı için kalbimden geçeni söylemekten vazgeçtiğim gün, artık bu sahneyi hak etmediğim gündür" diye ekledi. ABD Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza dairesi ICE'ı "terör örgütü" olarak niteledi; ardından söylediği "Hind's Hall" şarkısı sırasında dev ekranda Gazze'deki yıkım görüntülerini gösterdi. Ertesi akşam, 5 Eylül'deki ikinci MetLife konserinde salondaki Yahudi seyircilere de seslendi: "İsrail'i, apartheid'ı eleştirmek, soykırıma karşı olmak hiçbir şekilde sizi eleştirmek değildir. Mesajım barış ve sevgi; her insanın onur, saygı ve eşitlikle muamele görmesi."

Ed Sheeran turnesinden neden çıkarıldı?

Konuşmanın ardından İsrail-Amerikan Konseyi (IAC) sanatçının turneden çıkarılması için imza kampanyası başlattı; StopAntisemitism adlı grup seyircilerin "İsrail karşıtı propagandayla pusuya düşürüldüğünü" yazdı, şarkıcı Pink bu paylaşımı yaydı. 14 Eylül'de turnenin ABD ayağının organizatörü Messina Touring Group açıklama yaptı: Kalan konserlerin yapılacağı stadyumlar, Macklemore kadrodayken konsere izin vermeyeceklerini bildirmişti; turnenin iptalini önlemek için Macklemore'un kalan tarihlerde sahne almayacağına karar verildi. Sanatçı, Philadelphia, Boston, Atlanta, Charlotte, Indianapolis, Dallas ve Tampa dâhil kalan 10 konserin sekizinde açılış yapacaktı.

Macklemore, aynı gün Instagram'da yayımladığı uzun yazıda 13 yıllık arkadaşı Sheeran'la "zor konuşmalar" yaptıklarını, baskının New England Patriots'ın sahibi milyarder Robert Kraft'tan geldiğini yazdı: Kraft'ın diğer stadyum sahiplerini topladığını, Macklemore kadroda kalırsa Sheeran'ın da o stadyumlara alınmayacağını söyledi. Kraft, NBC'ye verdiği açıklamada kararı doğruladı; Gillette Stadyumu'nun "herkes için güvenli bir ortam" olması gerektiğini, sanatçının "Yahudi toplumu için incitici söylem ve görüntü geçmişi" bulunduğunu savundu. Macklemore'un cevabı netti: "MetLife'ta söylediklerimi üç yıldır dünyanın her yerinde sahnelerde söylüyorum. Neden şimdi sorun oldu? Çünkü artık dünyanın en büyük sanatçılarından biriyle, Amerika'nın en büyük sahnelerini paylaşıyorum."

Diğer sanatçılar ne yaptı?

Kararın ardından turnenin diğer ön grupları — Finneas, Aaron Rowe, Lukas Graham ve Beoga — Macklemore'a ve Filistin halkına dayanışma için turneden çekildiklerini açıkladı; Sheeran'ın 19 Eylül'de Philadelphia'da yeniden başlayacak ABD konserlerinde açılış sanatçısı kalmadı. Macklemore ise 16 Eylül'de turneden kazandığı 1 milyon dolar net geliri Filistinlilere yardım eden altı kuruluşa bağışlayacağını duyurdu: Anera, UNRWA USA, Medical Aid for Palestinians, Gaza Soup Kitchen, HEAL Palestine ve Filistin Çocuklarına Yardım Fonu (PCRF). Robert Kraft'a da aynı miktarı bağışlaması için çağrı yaptı.

"Herkes özgürleşmeden kimse özgürleşemez" ne demek?

Instagram'daki konuşmasında Macklemore bu cümleyi "ortak kurtuluş" fikrine bağlıyor: "Biz bu dünyada misafiriz, bu dünyanın sahibi değiliz; onu birbirimizle paylaşıyoruz. Ortak kurtuluşa inanıyorum. Yani hiçbirimiz, herkes özgür olana kadar özgür değiliz. Kongo'dan Sudan'a, Küba'dan Lübnan'a, Gazze'den Batı Şeria'ya kadar herkes." Turne yazısını da aynı yerde bitirmişti: "O iki kelime bana sahneye mal olduysa ve konuşmayı yeniden Filistin'e çevirdiyse, bu çıktığım en başarılı turneydi."

Macklemore kimdir?

1983 Seattle doğumlu Benjamin Hammond Haggerty, 2012'de Ryan Lewis'le yaptığı "Thrift Shop" ve "Can't Hold Us" ile dünya çapında tanındı, 2014'te dört Grammy kazandı. 2024'te Gazze protestoları için yazdığı "Hind's Hall", İsrail askerlerinin öldürdüğü 5 yaşındaki Hind Rajab'ın adını taşıyan Columbia Üniversitesi işgalinden esinlendi; şarkının gelirini UNRWA'ya bağışladı. Instagram yazısında kendisinin, Sheeran'ın ve Pink'in "kurban olmadığını" özellikle vurguladı: "Kariyerimiz, paramız, güvenliğimiz var; ne söylersek söyleyelim evimize, ailemize dönüyoruz. Kurbanlar Filistin halkı."