Washington'da Vance seçim yenilgisini İran savaşına ve İsrail ilişkisine bağladı: Trump İsrail'e 4 milyar dolarlık yardımı bitireceğini söylemişti

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, 3 Kasım'daki ara seçimlerde Cumhuriyetçilerin kaybetmesinin nedenini 4 Kasım'da X hesabından yaptığı paylaşımla açıkladı: “Kaybetmemizin nedeni savaş. Başkan dün gece bunu kendisi de söyledi.” Vance, Cumhuriyetçi Parti'den uzaklaşan seçmenlere ne yapılması gerektiğini sorduğu bir anketçiyle konuştuğunu belirtip ilk dört yanıtı sıraladı: İran savaşının bitirilmesi, hayat pahalılığı ve enflasyona odaklanılması, “önce Amerika” anlayışı ve İsrail ile ilişkinin değiştirilmesi. Projeksiyonlara göre Demokratlar hem Temsilciler Meclisi'nin hem Senato'nun çoğunluğunu aldı.

Vance'in paylaşımı, Trump'ın seçim günü İsrail'e her yıl verilen yaklaşık 4 milyar dolarlık askerî yardımın 2027'de sona ereceğini açıklamasının ertesi gününe denk geldi.

JD Vance paylaşımında ne yazdı?

Vance, 2024'te Trump'a ve kendisine oy veren seçmenlerin bu kez de sandığa gittiğini ama Demokratlara oy verdiğini savundu. Seçmen kompozisyonuna odaklanan Cumhuriyetçi veri analistlerini eleştirdi; katılımın bazı eyaletlerde iyi, bazılarında çok iyi olduğunu, hiçbirinde felaket düzeyinde olmadığını yazdı. Savaşın bu bedele değdiğini düşünenlere de seslendi: önümüzdeki altı yıl Senato'yu kaybetmenin değdiğini savunmak istiyorlarsa bunu açıkça yapsınlar; katılsın ya da katılmasın, en azından dürüst olur dedi. Seçimden önce uyarıda bulunanlara haklı çıktıklarını söyleyen Vance, öfkeyi “ülkeyi kurtarma” işine yöneltmeleri çağrısı yaptı.

Anketin hangi kuruluşa ait olduğu ve verileri haberlere yansımadı; Vance'in sayıları paylaşıp paylaşmadığı da belli değil.

Trump İsrail'e verilen yardım hakkında ne demişti?

Trump, seçim günü (3 Kasım) bir televizyon kanalına telefonla yaptığı açıklamada ABD'nin İsrail'e her yıl verdiği yaklaşık 4 milyar dolarlık yardımı 2027'den itibaren durduracağını, ancak İsrail'e silah satışının süreceğini söyledi. Bu fikri Başbakan Benyamin Netanyahu'nun kendisine getirdiğini ve konuyu birkaç yıldır konuştuklarını belirtti. Trump, İsrail'in bu yardıma ihtiyacı olmadığını, bunun Amerika için çok para olduğunu savundu; Michigan'daki Senato adayı Abdul El-Sayed'i örnek göstererek İsrail yardımının Demokratların seçim gündeminde bir konu olduğunu söyledi. Netanyahu'nun ofisinden bu açıklamaya ilk anda yorum gelmedi. Kararın ayrıntılarını Trump'ın İsrail yardımı çıkışını anlattığımız haberimizde bulabilirsiniz.

Bir akademik çalışmaya göre, Gazze savaşı başladıktan sonra Biden ve Trump yönetimlerinin İsrail'e verdiği askerî yardımın toplamı en az 21,7 milyar dolar. Yardım ödeneği Kongre'den geçtiği için Trump'ın açıklamasının nasıl uygulanacağı belirsiz.

Trump Vance'in sözlerine ne yanıt verdi?

Seçim gecesi Trump, İran savaşının kayıpta bir payı olduğunu kabul etti. Vance'in değerlendirmesi için “büyük ölçüde doğru” dedi, ancak İran'ın nükleer silah sahibi olmasına izin verilemeyeceğini ve aynı kararı yine vereceğini ekledi. Trump ayrıca salı gecesi Truth Social'da, kendisinin aday olmamasının kayba yol açtığını yazdı.

Vance'in paylaşımına kimler ne dedi?

• Donald Trump Jr. Vance'i destekledi.
• Daniel Di Martino (Manhattan Institute): Anketlerin Vance'in iddialarını desteklemediğini yazdı.
• New York Young Republican Club: İran savaşını Irak'tan bu yana yapılmış “en kötü politika tercihi” olarak niteledi.
• Hakeem Jeffries (Demokrat Meclis lideri): Demokratların İran savaşını sona erdirmeyi, geçim maliyeti gündeminin bir parçası olarak hedefleyeceğini söyledi.

Ara seçimde ne olmuştu?

Projeksiyonlara göre Demokratlar hem Temsilciler Meclisi'nin hem de Senato'nun kontrolünü aldı; Senato'da yedi koltuk Cumhuriyetçilerden Demokratlara geçti. Kazanan adaylar ve eyalet bazında oranlar için ABD ara seçim sonuçlarını anlattığımız haberimize bakabilirsiniz.