Binyamin Netanyahu ile İtamar Ben Gvir karşı karşıya: İsrail seçime koalisyon kriziyle gidiyor

İsrail'de 27 Ekim 2026'da yapılacak genel seçime altı haftadan az bir süre kalmışken iktidar ortakları arasındaki gerilim gün yüzüne çıktı. Başbakan Binyamin Netanyahu'nun Likud Partisi ile Ulusal Güvenlik Bakanı İtamar Ben Gvir'in liderliğindeki aşırı sağcı Yahudi Gücü (Otzma Yehudit) Partisi, seçim sonrasında kurulacak hükümette kimin bulunacağı sorusunda birbirinden ayrı düştü. Tartışmayı başlatan, İsrail merkezli Kanal 12 televizyonunun yayımladığı bir haber oldu; Netanyahu cephesinden ise henüz kamuoyuna açık bir yanıt gelmedi.

Netanyahu ile Ben Gvir neden karşı karşıya geldi?

Kanal 12'nin haberine göre Netanyahu, Ben Gvir ve Likud milletvekili Tally Gotliv ile bir araya geldi ve Yahudi Gücü'nün bir sonraki koalisyonda da yer alacağı yönünde güvence verdi. Ancak Ben Gvir'in partisi bu haberi kısa sürede yalanladı. Yahudi Gücü'nden yapılan açıklamada, son haftalarda Ben Gvir ile Başbakan arasında hiçbir görüşme yapılmadığı ve bu içerikte bir mesajın da iletilmediği vurgulandı.

Partinin açıklamasında dikkat çeken bölüm Netanyahu'nun tercihine ilişkin iddiaydı. Yahudi Gücü'ne göre Netanyahu çeşitli çevrelere yeni hükümette bu partiye yer olmadığını söylüyor ve koalisyon ortağı olarak Ben Gvir yerine eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot'un liderliğindeki Yashar Partisi'ni görmek istiyor. Anadolu Ajansı'nın aktardığı parti açıklamasında bu iddia şöyle dile getirildi:

"Netanyahu, hükümette Ben-Gvir yerine Yeş Atid/Yashar çizgisindeki Gadi Eisenkot'u ortak olarak görmek istiyor."

Ben Gvir de tartışmaya X hesabından katıldı. Netanyahu'ya seslenen Bakan, Yahudi Gücü'nün Başbakan'a Likud içindeki bazı isimlerden bile daha sadık olduğunu öne sürdü ve kendisinin yerine Eisenkot'un koalisyona alınması yönündeki girişimleri eleştirdi. Böylece ortaklar arasındaki anlaşmazlık kulis bilgisi olmaktan çıkıp kamuoyu önünde karşılıklı açıklamalara dönüştü.

İsrail seçimleri ne zaman, hükümet nasıl kurulacak?

İsrail'de 120 sandalyeli Knesset için genel seçim 27 Ekim 2026 Salı günü yapılacak. Ülkede nispi temsil sistemi uygulandığı için tek bir partinin tek başına iktidara gelmesi mümkün olmuyor; hükümet kurmak için en az 61 milletvekilinin desteği gerekiyor. Bu nedenle seçimden önce yapılan her koalisyon açıklaması, seçim sonrası pazarlıkların ilk hamlesi olarak okunuyor. Al Jazeera'ya göre Netanyahu'nun Aralık 2022'de kurduğu koalisyon, yaklaşık kırk yıl sonra görev süresini tamamlayan ilk İsrail hükümeti olacak.

Son anketlerde Netanyahu mu Eisenkot mu önde?

Koalisyon tartışmasının arka planında anketler var. Kanal 12 için Midgam Enstitüsü'nün 8 Eylül'de yayımlanan araştırmasına göre Eisenkot'un Yashar Partisi 25 sandalyeyle birinci sırada yer alıyor; Likud 21 sandalyede kalıyor. Eski Başbakan Naftali Bennett'in listesi 13 sandalyeyle üçüncü. Blok hesabında Netanyahu'nun mevcut iktidar bloğu 52, Eisenkot'un etrafında toplanan blok ise 55 sandalye alıyor; Arap partilerinin toplamı 11. Başbakanlık tercihi sorulduğunda katılımcıların yüzde 42'si Eisenkot, yüzde 35'i Netanyahu yanıtını verdi. Jerusalem Post'a göre Ben Gvir'in Yahudi Gücü Partisi için anketlerde yaklaşık 8 sandalye öngörülüyor.

Anket verileri, hiçbir bloğun tek başına 61 sandalyeye ulaşamadığını gösteriyor. Bu tablo, seçim sonrasında uzun ve çetin koalisyon görüşmelerinin gündeme gelebileceğine işaret ediyor.

Ben Gvir'in koalisyon şartı ne?

Jerusalem Post'un aktardığına göre Ben Gvir, gelecekte kurulacak herhangi bir koalisyona katılmak için Başsavcı Gali Baharav-Miara'nın görevden alınmasını ön şart olarak koyuyor. Yargıya yönelik sert tutum iktidar bloğunun diğer aşırı sağcı ortağında da görülüyor. Maliye Bakanı Bezalel Smotrich'in Dini Siyonizm Partisi bu hafta yapay zekayla hazırlanmış bir seçim videosu paylaştı. TRHaber'in aktardığına göre videoda Yüksek Mahkeme Başkanı Yitzhak Amit, Başsavcı Gali Baharav-Miara ve Yüksek Mahkeme Yargıcı Daphne Barak-Erez'in yeşil yelekli kişilerce yerde sürüklendiği görülüyor; videoda Yüksek Mahkeme'ye 10 yeni yargıç atanacağı ve başsavcının görevden alınacağı mesajı veriliyor. Cumhurbaşkanı Isaac Herzog videoyu eleştirerek seçimlerin bir iç savaş olmadığını hatırlattı.

Netanyahu, Aralık 2022'den bu yana İsrail hükümetinin başında bulunuyor. Hakkında devam eden yolsuzluk davasının yanı sıra Gazze'deki saldırılar nedeniyle de uluslararası baskı altında; Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin Gazze'de işlendiği ileri sürülen savaş suçları kapsamında çıkardığı tutuklama kararı da yürürlükte. Seçime giden yolda koalisyon ortaklarıyla yaşadığı anlaşmazlık, İsrail siyasetinin en çok konuşulan başlıklarından biri haline geldi.