Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral, 25 Ekim Pazar günü görevinden ayrıldığını doğruladı. Kendisine telefonla ulaşan gazeteci Talat Atilla'nın sorusuna Saral şu karşılığı verdi: "Evet. Biz makamlarla kaim değiliz. Sayın Cumhurbaşkanımız göreve getirdi, kendisinin talimatıyla ayrıldım. Kimseye kırgınlığım yok." Ayrılığın Azerbaycan'la ilgili açıklamaları nedeniyle olup olmadığı sorulduğunda Saral, "Evet, öyle görünüyor" dedi. Bu yazı yazılırken Cumhurbaşkanlığından ya da Saral'ın kendi hesabından yazılı bir açıklama görülmedi.
Oktay Saral neden görevden alındı?
Saral'ın görevden ayrılması, Azerbaycan'daki okullarda başörtülü öğrencilerin okula alınmamasına tepki gösterdiği paylaşımının ardından Bakü'nün yükselttiği itirazla ilişkilendiriliyor. Uluslararası bir yayın organı 20 Ekim'de, üç yetkiliye ve konuyu bilen bir kaynağa dayandırdığı haberinde Bakü'nün Saral'ın görevden alınmasını Ankara'dan resmen talep ettiğini yazmıştı; haber bu bilgiyi bağımsız olarak doğrulamıyordu. Önceki saatlerde bazı yayın organları Saral'ın istifa edeceğini de yazmıştı. Saral'ın kendi ifadesine göre ise ayrılık, Cumhurbaşkanı'nın talimatıyla gerçekleşti.
Oktay Saral'ın Azerbaycan tweeti ne diyordu?
Saral, 12 Ekim Pazartesi akşamı saat 23.01'de, "Azerbaycan'da başörtülü öğrencilerin eğitim hakkının engellenmesi kabul edilemez!" diyen bir paylaşım yaptı. Paylaşımın devamında şu cümleler yer alıyordu: "İnancı gereği başını örten bir öğrenciyi okul kapısında bırakmak, hangi vicdana, hangi adalete sığar? Başörtüsü engel değil, inancın gereğidir!" Saral, "Azerbaycan'ın bu yanlıştan bir an önce dönmesini bekliyoruz" diye ekledi. Paylaşım yaklaşık 761 bin kez görüntülendi, 1.597 kez yeniden paylaşıldı ve 7 bin 378 beğeni aldı.
Azerbaycan'daki başörtüsü uygulaması nedir?
Azerbaycan Bakanlar Kurulu'nun 21 Eylül 2026 tarihli kararı, okul üniformasının bütünlüğünü bozan ve laiklik ilkesiyle bağdaşmadığı değerlendirilen ek kıyafet unsurlarına izin vermiyor; metinde "başörtüsü" kelimesi geçmiyor. Karar, Millî Meclis'in 7 Temmuz'da kabul ettiği, Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in 22 Temmuz'da imzaladığı genel eğitim kanunundaki değişikliğe dayanıyor. Sosyal medyada yayılan görüntülerde başörtülü öğrencilerin okul kapısında geri çevrildiği öne sürüldü; Sumgayıt ve Mehdiabad'daki okullar bu iddiaların öne çıkan örnekleri oldu, iddiaların tamamı bağımsız kaynaklarca doğrulanmadı. Azerbaycan Başmüftüsü Allahşükür Paşazade, başörtüsüne genel bir yasak olmadığını, dinî eğitim kurumlarında başörtülü öğrencilerin eğitim alabildiğini, devlet okullarındaki uygulamanın tek tip üniforma düzenlemesinden kaynaklandığını söyledi. Bakü ve çevresindeki okullarda yaşanan protestolarda İçişleri Bakanlığı 37 kişinin gözaltına alındığını açıkladı; 12 Ekim'de bazı sosyal medya platformlarına erişimin kısıtlandığı bildirildi, ancak resmî makamlar bu iddiaya yanıt vermedi.
Aliyev'in partisi Saral'a ne yanıt verdi?
Aliyev'in liderlik ettiği Yeni Azerbaycan Partisi (YAP), 13 Ekim Salı günü Saral'ı ve AK Parti milletvekillerini hedef alan bir açıklama yayımladı: "AK Parti iktidarını bu zararlı politikadan vazgeçmeye çağırıyoruz." Açıklamada Azerbaycan'ın laik bir devlet olduğu, eğitim politikasının siyasi manipülasyon konusu yapılamayacağı ve Haydar Aliyev'in "bir millet, iki devlet" ilkesinin hiçbir devletin diğerinin iç işlerine müdahalesini gerekçelendirmediği belirtildi. YAP, Türkiye'deki siyasi çevrelerin sorumsuz açıklamalardan sonuç çıkarmasını ve ilişkilere zarar verecek adımlardan kaçınmasını umduğunu da ekledi. Saral'ın yanında AK Parti Bursa Milletvekili Müfit Aydın da, okul kapısında oturan bir kız çocuğunun görüntüsünü paylaşarak Azerbaycan'a uygulamaya derhâl son verme çağrısı yapmıştı. Aliyev ise 2 Ekim'de YAP Kurultayı'nda Azerbaycan'ın bağımsız bir politika izlediğini, dışarıdan iç işlerine müdahale edilmemesi gerektiğini söylemişti.
Bakü Ankara'dan başka neler istedi?
İddiaya göre Bakü, Saral'ın görevden alınmasının yanında Aliyev'i eleştiren sosyal medya hesaplarının da Türkiye'de işleme alınmasını istedi. Aynı habere göre yasaklanması istenen hesapların bir listesi Ankara'ya iletildi. Bazı haberlere göre Azerbaycan Başsavcılığı da yasağı eleştiren yedi Türk vatandaşı hakkında yakalama kararı çıkardı; bu bilgilere ilişkin Türk ya da Azerbaycan makamlarından ayrıntılı bir açıklama paylaşılmadı. Saral'ın ayrılığına AK Parti'ye yakın Fuat Uğur, "Çok üzüldüm" diyerek tepki gösterdi; Uğur'a göre devletler arası ilişkilerin kişiselleştirilmemesi gerekirdi.
Oktay Saral kimdir?
Oktay Saral, 18 Mart 1967'de Trabzon'un Of ilçesinde doğdu; Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İnşaat Mühendisliği bölümünden mezun olup serbest inşaat mühendisi olarak çalıştı. 1999'dan 2011'e kadar Of Belediye Başkanlığı yaptı, 2011'de seçilerek 24. dönem İstanbul Milletvekili olarak TBMM'ye girdi ve 2015'e kadar görev yaptı. Ardından Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın başdanışmanlığına getirildi. Evli ve üç çocuk babası olan Saral'ın X hesabını 166 binden fazla kişi takip ediyor. Son haftalarda gündeme gelen paylaşımlarından biri, sigara satışında T.C. kimlik numarası istenmesine itirazıydı; konuyu ayrı haberimizde anlatmıştık.
