ABD Başkanı Donald Trump ile Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu kapsamında New York'ta bir araya geldikten saatler sonra Rusya, Ukrayna'nın beş farklı bölgesinde geniş çaplı bir saldırı dalgası başlattı. Rusya Savunma Bakanlığı, gece saatlerinde kara, deniz ve havadan atılan füzeler ile insansız hava araçlarının kullanıldığı operasyonda Kiev, Dnipropetrovsk, Poltava, Vinnitsa ve Odesa bölgelerindeki askeri sanayi, enerji ve liman tesislerinin hedef alındığını duyurdu.
Rusya Ukrayna'da hangi bölgeleri ve tesisleri vurdu?
Rusya Savunma Bakanlığı'nın açıklamasına göre saldırılarda Kriviy Rig'deki bir metalürji tesisi, Dnipropetrovsk'teki Interpipe Steel boru fabrikası ve Pavlograd'da katı roket yakıtı ürettiği öne sürülen bir işletme vuruldu. Poltava bölgesinde Ukrayna'nın en büyük petrol rafinerilerinden Kremençuk Petrol Rafinerisi ile hafif silah mühimmatı ürettiği iddia edilen JTI Ukrayna tütün fabrikası hedef gösterildi. Vinnitsa'da bir demir yolu altyapı tesisi, Odesa'da ise üç lojistik merkez ve Reni Limanı'nda askeri yük ile akaryakıtın depolandığı tesisler vurulduğu belirtildi. Moskova bu noktaları "askeri-sınai hedef" olarak tanımlarken Kiev yönetimi vurulan yerlerin çoğunun sivil kullanımlı enerji ve ulaşım altyapısı olduğunu savunuyor.
| Bölge | Rusya'nın vurduğunu açıkladığı başlıca tesis |
|---|---|
| Kiev | Depo, akaryakıt istasyonu, demir yolu altyapısı |
| Dnipropetrovsk | Interpipe Steel fabrikası, Pavlograd roket yakıtı tesisi |
| Poltava | Kremençuk Petrol Rafinerisi, JTI Ukrayna fabrikası |
| Vinnitsa | Demir yolu altyapı tesisi |
| Odesa | Reni Limanı, 3 lojistik merkez, enerji santrali |
Saldırılar neden Trump-Zelenski görüşmesinin hemen ardından geldi?
Trump ile Zelenski, 22 Eylül Salı günü Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun kenarında yaklaşık 40 dakika görüştü. Zelenski, Rusya saldırılarını durdurursa Ukrayna'nın da karşılıklı bir enerji ateşkesine hazır olduğunu söyledi ve Trump'tan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile üçlü bir zirve düzenlemesini istedi. Görüşmenin üzerinden saatler geçmeden Rusya, Kiev'de dokuz katlı bir binayı, bir iş merkezini ve iki akaryakıt istasyonunu vurdu; Donetsk bölgesinde bir köy de saldırıya uğradı. Bu saldırılarda Kiev'de 2, Donetsk'te 4 kişi olmak üzere en az 6 kişi hayatını kaybetti, 30'dan fazla kişi yaralandı.
"Rusya sivilleri ve kritik altyapıyı hedef almaya devam ediyor." — Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski
Zelenski açıklamasında ilaç depolarının, benzin istasyonlarının ve alışveriş merkezlerinin de vurulduğunu duyurdu.
Odesa'daki enerji santraline ne oldu?
Odesa, son haftalardır Rusya'nın enerji vuruşlarında en çok hedef alınan bölge oldu. Naftogaz'a bağlı Odesa Termik Santrali'nin ana ve yardımcı ekipmanlarının bir kısmı önceki saldırı dalgasında hasar görmüştü; yetkililer enkaz kaldırma ve onarım çalışmalarının sürdüğünü açıklamıştı. Bölgedeki yeni saldırı dalgasında da enerji hattı yeniden hedef listesine girdi ve binlerce hanede elektrik kesintisi yaşandı. Ukrayna enerji yetkilileri, kışa girmeden önce şebekeyi onarmaya çalıştıklarını, ancak tekrarlanan saldırıların bu çalışmayı geciktirdiğini belirtiyor.
Oleşki'de mahsur kalan binlerce kişiye ne oluyor?
Enerji saldırılarının gölgesinde kalan bir başka kriz de Rusya'nın kontrolündeki Herson bölgesinin Oleşki kentinde yaşanıyor. Ukrayna makamlarının tahminine göre, işgal öncesi nüfusu 24 bin olan kentte ve çevresinde yaklaşık 6 bin kişi, aralarında 200 çocuğun da bulunduğu bir grup mahsur durumda. Kente son gıda yardımı mayıs ayında ulaşabilmiş; üç yıldır elektrik, doğal gaz ve su bulunmuyor, sakinler bahçe otlarıyla besleniyor.
- Birleşmiş Milletler'in Ukrayna İnsan Hakları İzleme Misyonu, bölgede en az 29 sivilin öldüğünü kaydetti.
- Yerel gönüllülerin tuttuğu kayıtlarda ölü sayısının 1.200'e kadar çıktığı öne sürülüyor.
- Kızılhaç, bölgeye girmeye hazır olduğunu açıklamış durumda.
Ukrayna, Rusya'yı yardım ve tahliye koridorlarını engellemekle suçlarken Moskova sorumluluğu savaş koşullarına bağlıyor.
Türkiye bu süreçte nasıl bir rol oynuyor?
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, son açıklamalarında Rusya ile Ukrayna arasında bir mutabakata varılması için Türkiye'nin girişimlerini artırdığını söyledi ve savaşın Karadeniz güvenliğini de tehdit ettiğine dikkat çekti. Washington cephesinde ise ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun, Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile enerji ateşkesi ihtimalini görüşmek üzere New York'ta bir araya gelmesi planlanıyor. Tarafların kışa girmeden önce enerji hatlarını hedef almayı durdurup durdurmayacağı önümüzdeki günlerde netlik kazanacak.
