İran, İngiltere'ye karşı sert bir adım attı: Tahran yönetimi, Kraliyet Donanması ile Kraliyet Hava Kuvvetleri'ni “terör” kuruluşu, dış istihbarat servisi MI6'ı ise “düşman” kuruluş ilan etti. İran Dışişleri Bakanlığı'nın duyurusuna göre karar 1 Kasım 2026'dan itibaren geçerli. Tahran, bu hamleyi “uluslararası hukuk ve mütekabiliyet ilkesi”ne dayandırdı. İran İngiltere gerilimi böylece bir kez daha resmî bir kararla tırmanmış oldu.
İran İngiltere son dakika: Tahran hangi kararı açıkladı?
İran, Kraliyet Donanması ile Kraliyet Hava Kuvvetleri'ni terör kuruluşu, MI6'ı düşman kuruluş olarak tanımladı. Duyuru Dışişleri Bakanlığı'ndan geldi; kararın 1 Kasım 2026'da yürürlüğe girdiği belirtildi. Bazı kaynaklar kararın İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi tarafından alındığını yazdı, duyuruyu ise Dışişleri Bakanlığı yaptı. Kararın İngiliz personel, varlıklar ya da ticari ilişkiler açısından pratikte ne anlama geldiği duyuruda açıklanmadı; İran İngiltere ilişkilerinde bu başlığın somut sonuçları henüz belli değil.
MI6 terör listesi: Hangi kuruluşlar listeye alındı?
Listede üç kuruluş var: Kraliyet Donanması, Kraliyet Hava Kuvvetleri ve MI6. İlk ikisi “terör” kuruluşu, MI6 ise “düşman” kuruluş olarak sınıflandı. Yani MI6 terör listesinde terör ifadesiyle değil, düşman ifadesiyle yer alıyor; ayrım Tahran'ın kendi metninde yapılıyor. Bu etiketler İran'ın kendi hukukuna göre ilan edildi; İngiltere'nin ya da uluslararası kuruluşların onayı söz konusu değil.
İran İngiltere kararının gerekçesi ne?
Tahran, İngiltere'nin son bir yıldır İran'a karşı düşmanca bir tutum izlediğini öne sürüyor. İran Dışişleri Bakanlığı'nın sıraladığı gerekçelerden biri, İngiltere'nin Devrim Muhafızları'nı devlet tehditlerine ilişkin 2026 tarihli yasal düzenleme kapsamına almaya yönelmesi. Bir diğeri, İngiltere'nin ABD ve İsrail'in İran'a yönelik askeri operasyonlarına katıldığı iddiası. Duyuruda İngiltere'deki askeri üslerin Devrim Muhafızları'na karşı kullanıldığı da öne sürüldü. İran ayrıca İngiliz hükümetinin eylemlerini BM Şartı ilkelerine ve uluslararası hukuka aykırı bulduğunu, doğacak sonuçların sorumluluğunun tamamen İngiliz hükümetine ait olduğunu açıkladı. Bunlar İran'ın kendi gerekçeleri; İngiltere bu iddiaları kabul etmiş değil.
İran İngiltere savaşı çıkar mı?
Duyuruda askeri bir adım ya da savaş ilanı yok. Karar, iki ülke arasındaki gerilimi resmî bir listeyle ilan etmekten ibaret. Tahran “sonuçların sorumluluğu İngiltere'ye ait” derken hangi sonuçlardan söz ettiğini somutlaştırmadı; bu nedenle İran İngiltere savaşı için bu duyuruda somut bir işaret görünmüyor. Aynı günlerde Hürmüz Boğazı'nda yaşanan gemi olayları da bölgedeki gerginliği artırıyor; ayrıntılar için Hürmüz Boğazı haberimize bakabilirsiniz. Bu olayların İran'ın İngiltere kararıyla ilgisi olduğuna dair bir bilgi yok.
İngiltere'nin İran'ın kararına yanıtı ne oldu?
Haber yazıldığı sırada Londra'dan bir açıklama gelmemişti. İngiltere hükümetinin kararı nasıl değerlendirdiği, Tahran'a karşı yaptırım ya da diplomatik adım atıp atmayacağı bilinmiyor. İran İngiltere gerilimindeki bu son dakika gelişmesinin ardından Londra'nın yanıtı bekleniyor; İngiliz makamlarından yanıt geldiğinde haberi güncelleyeceğiz.
