TUSAŞ Motor Sanayii'nin (TEI) geliştirdiği millî turbofan motoru TF6000, Türkiye'nin insansız savaş uçaklarına güç verecek ilk yerli motor olmaya hazırlanıyor. Motor, Baykar'ın KIZILELMA'sına ve TUSAŞ'ın ANKA-3'üne takılacak. Bugün paylaşılan videoyu bilgi kutularıyla ve Türkçe seslendirmeyle yeniden hazırladık.
TF6000 motoru nedir?
TF6000, TEI'nin tasarladığı ilk yerli askerî turbofan motoru. Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, motorun ilk çalıştırıldığı gün şunu yazmıştı: “Test sürecinin sonunda KIZILELMA ve ANKA-3 gücünü TF6000'den alacak!” Motor, aynı teknoloji tabanının daha büyük motorlara, yani KAAN savaş uçağının motoruna giden yolda ilk basamak olarak görülüyor.
TF6000'in itkisi ve yapısı nedir?
Motor art yakıcı kullanmadan yaklaşık 6.000 pound kuvvet (26,7 kilonewton) itki üretiyor. Baypas oranı 1,08 olan düşük baypaslı bir turbofan. Önde iki kademeli fan, arkasında altı kademeli kompresör bulunuyor; yüksek ve alçak basınç türbinleri birer kademeden oluşuyor. Uzunluğu yaklaşık 2.250 milimetre.

TF6000 ne zaman çalıştırıldı?
Motor ilk kez 9 Mart 2024'te millî motor test sisteminde çalıştırıldı. Teknofest 2025'te ilk kez halka açık biçimde test edildi; o testte yaklaşık 5.900 pound kuvvet itkiye ulaştığı bildirildi, yani hedefin hemen altında kaldı.
KIZILELMA ve ANKA-3 şimdi hangi motoru kullanıyor?
İki uçağın bugünkü prototipleri Ukrayna yapımı Ivchenko-Progress motorlarıyla uçuyor: KIZILELMA'da art yakıcılı AI-322F, ANKA-3'te AI-25TLT. TF6000 başarılı olursa Türkiye, savaş uçağına güç veren ilk yerli turbofan motorunu elde edecek ve bu bağımlılık sona erecek. Motorun art yakıcılı kardeşi TF10000, aynı çekirdekten geliştiriliyor ve yaklaşık 10.000 pound kuvvet itki hedefliyor; bu motor KIZILELMA'nın süpersonik hedefini destekleyecek.
TF6000 uçaklara ne zaman takılacak?
TEI Genel Müdürü Mahmut Faruk Akşit'in temmuz ayındaki açıklamasına göre motor prototipleri 2027'nin başında Baykar'a ve TUSAŞ'a teslim edilecek. İki firma, motoru uçağa takmadan önce entegrasyon öncesi testlerden geçirip uçuşa elverişli olup olmadığını doğrulayacak. Yani motor şu an hiçbir uçakta uçmuyor; ilk uçuş, 2027'deki test sonuçlarına bağlı.
Videoda neler var?
Videoda TF6000'in test hücresindeki çalışması, mühendislerin alkışlarla izlediği an ve KIZILELMA ile ANKA-3'ün uçuş görüntüleri yer alıyor. Görüntüleri 15 Kasım'da avionot hesabı paylaştı; biz üzerine motorun teknik bilgilerini kutular hâlinde ekledik ve Türkçe seslendirdik.
| Üretici | TUSAŞ Motor Sanayii (TEI) |
| Motor | TF6000, düşük baypaslı turbofan (baypas oranı 1,08) |
| İtki | 6.000 lbf, yani 26,7 kN (art yakıcısız) |
| Yapı | 2 kademeli fan, 6 kademeli kompresör, 1 yüksek ve 1 alçak basınç türbini |
| İlk çalıştırma | 9 Mart 2024 |
| Hedef uçaklar | Baykar KIZILELMA, TUSAŞ ANKA-3 |
| Prototip teslimi | 2027'nin başı (Baykar ve TUSAŞ) |


▶ Videoyu tam ekran izle


