TÜİK, temmuz ayına ait İnşaat Maliyet Endeksi'ni yayımladı. Endeks bir önceki aya göre yüzde 1,15, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 28,33 arttı.
Artışın kaynağı ne?
Yıllık bazda tablo şöyle:
- İşçilik: +%30,51
- Genel endeks: +%28,33
- Malzeme: +%27,13
Yani işçilik, yıllık artışta malzemeyi 3,38 puan geçti. Aylık bakıldığında sıralama tersine dönüyor: malzeme %1,28, işçilik %0,92 arttı.
Bina mı, yol mu daha çok pahalandı?
Bina inşaatı aylık %1,08, yıllık %28,37 arttı. Bina dışı yapılar — yol, köprü, altyapı — aylık %1,38, yıllık %28,19 arttı. Bültendeki dokuz kalemin en yükseği bina dışı yapılardaki işçilik (yıllık %31,65), en düşüğü yine aynı grupta malzeme (yıllık %26,50).
Geçen aya göre ne değişti?
Haziranda genel endeks aylık yalnızca %0,45 artmıştı ve işçilik o ay %1,66 gerilemişti. Temmuzda işçilik yeniden artıya döndü; yön değişimi 2,58 puan. Malzemedeki aylık artış ise %1,68'den %1,28'e yavaşladı.
Yıllık oran düşüyor mu?
Evet, yavaş yavaş. Yıllık artış mayısta %29 seviyesindeyken haziranda %28,66'ya, temmuzda %28,33'e indi. Üst üste ikinci ay yavaşlama var — ama seviye hâlâ yüzde 28'in üzerinde.
Bu rakam ne anlama geliyor?
İnşaat maliyet endeksi, bir yapının ortaya çıkması için harcanan malzeme ve işçiliğin fiyatını ölçer. Arsa, ruhsat, finansman ve müteahhit kârı bu hesaba girmez. Dolayısıyla endeksin yüzde 28 artması, konut fiyatının yüzde 28 artacağı anlamına gelmez — ama maliyet tarafındaki baskının yönünü gösterir. İşçiliğin malzemeyi geçmesi de ayrı bir başlık: inşaat sektöründe nitelikli iş gücü bulmanın zorlaştığına işaret ediyor.
Bir sonraki veri ne zaman?
Ağustos ayı inşaat maliyet endeksi bültenini TÜİK önümüzdeki ay yayımlayacak.
