Bir savaş gemisi inşa etmek yıllar süren bir iş. Türkiye'nin tersanelerinde şu anda aynı anda kaç geminin omurgası üzerinde çalışıldığına bakınca ortaya alışılmadık bir tablo çıkıyor.
Kaç gemi inşa halinde?
Askerî ve özel tersanelerde, Deniz Kuvvetleri için eş zamanlı olarak 27 gemi inşa ediliyor. Buna çok sayıda yardımcı sınıf gemi dahil değil.
Hangi sınıflar var?
| Sınıf | İnşa halinde | Durum |
|---|---|---|
| İSTİF sınıfı fırkateyn | 7 | 1 gemi hizmette |
| HİSAR sınıfı karakol gemisi | 8 | 1 hizmette, 1 ihraç edildi |
| TF-2000 TEPE sınıfı hava savunma muhribi | 1 | İlk gemi |
| REİS sınıfı denizaltı (Type 214TN) | 3 | 3 denizaltı hizmette |
| Millî Hücumbot | 1 | İlk gemi |
| MİLDEN — Millî Denizaltı | 1 | İlk gemi |
| MUGEM — Millî Uçak Gemisi | 1 | — |
| Mayın avlama gemisi | 5 | — |
Bunun anlamı ne?
Mesele sayı değil, eş zamanlılık. Bir uçak gemisi, bir denizaltı ve bir hava savunma muhribinin, tam bir fırkateyn sınıfıyla aynı takvimde ilerlemesi ayrı bir mesele. Bu dört başlığın her biri farklı mühendislik disiplini, farklı tedarik zinciri ve farklı test altyapısı istiyor.
Dünyada bu dört işi aynı anda yürütebilen tersane sanayisi az sayıda.
En zoru hangisi?
MUGEM. Uçak gemisi, bir donanmanın inşa edebileceği en karmaşık platform: uçuş güvertesi, hangar, asansörler, uçuş harekât merkezi ve tüm bunları taşıyacak gövde tek bir bütün olarak tasarlanıyor. Bunu yapabilen ülke sayısı bir elin parmaklarını geçmiyor.
MİLDEN ise ikinci zor başlık. Denizaltı, basınç gövdesi ve sessizlik gereksinimleri nedeniyle yüzey gemisinden bambaşka bir üretim kültürü istiyor.
İhracat tarafında durum ne?
Malezya için inşa edilen 3 MİLGEM ADA sınıfı korvet, sözleşmenin imzalandığı Haziran 2024'ten sonra 4 ay içinde denize indirildi.
Dört ay hızlı mı?
Çok hızlı. Korvet sınıfı bir geminin sözleşmeden denize inişe kadar geçen süresi genellikle yıllarla ölçülür. Üç geminin dört ayda suya inmesi, tersanenin blok üretim ve montaj hattının hazır olduğunu gösteriyor — yani her gemiye sıfırdan başlanmıyor.
İSTİF ve HİSAR ne işe yarıyor?
İSTİF sınıfı, MİLGEM programının fırkateyn adımı. Korvetten büyük, daha güçlü hava savunma ve daha uzun görev süresi sunuyor.
HİSAR sınıfı ise açık deniz karakol gemisi. Ana görevi çatışma değil; deniz güvenliği, kaçakçılıkla mücadele ve devriye. Bir donanmanın gündelik yükünü bu sınıf taşıyor.
Bu bilgi nereden geliyor?
Liste, kamuoyuna daha önce duyurulmuş programların bir derlemesi. Her kalem ayrı ayrı açıklanmış projelerden oluşuyor; buradaki yenilik, hepsinin aynı anda yürüdüğünü tek tabloda göstermesi. Tek tek programlara ait resmî teslim takvimleri ilgili kurumlarca ayrıca duyuruluyor.
