Zonguldak'ın Karadeniz Ereğli ilçesinde 52 yaşındaki bir kadın, zatürreye bağlı şiddetli öksürük nöbetleri ve göğüs ağrısıyla kardiyoloji uzmanı Prof. Dr. Mehmet Yaman'ın muayenesine geldi. Aktarılanlara göre muayene sırasında yeni bir öksürük atağı geçiren kadın, göğsünde bir şeyin koptuğunu hissettiğini söyledi. Tetkikler, bu öksürük nöbetlerinin kalp damarını yırttığını ortaya koydu. Ayrıntılar 15 Ekim'de basına yansıdı; vakanın hangi tarihte yaşandığı açıklanmadı.
Zonguldak'ta öksürük kalp damarını nasıl yırttı?
Kadında sağ ana koroner arter, yani kalbin sağ tarafını besleyen ana damar yırtıldı. Kardiyoloji Uzmanı Prof. Dr. Mehmet Yaman'ın aktardığına göre yırtık, damarı tıkayan plaklardan değil, öksürükle yükselen göğüs içi basınçtan kaynaklandı. Kadının bilinen bir hastalığı, sigara ya da alkol kullanımı yoktu. Tıp dilinde bu tabloya spontan koroner arter diseksiyonu deniyor. Yani damar duvarının katmanları kendiliğinden birbirinden ayrılıyor, kan duvarın içine sızıyor ve damarı daraltabiliyor. Damarın daralması kalp kasına giden kanı kesince kadında kalp krizi tablosu gelişti; göğüs ağrısının sebebi buydu.
Zonguldak'taki kadına hangi işlem yapıldı, hasta şimdi nasıl?
Kadın hemen acil anjiyoya alındı. Koroner anjiyo, kasık ya da kol damarından ilerletilen ince bir kateterle kalp damarlarının görüntülendiği işlemdir; Ereğli'deki kadında yırtığın yeri bu görüntüleme sırasında netleşti. Doktorlar yırtılan bölgeye stent yerleştirdi. Stent, damarı içeriden destekleyip açık tutan küçük, tel örgülü bir tüptür. Yırtığın kısmi olduğu, bu yüzden hayatı tehdit eden bir kanama gelişmediği aktarıldı. Hasta iyileşerek taburcu edildi.
Yırtık ne kadar tehlikeliydi, zamanında müdahale neden önemli?
Doktorun aktardığına göre kalp damarı yırtılması ölümcül olabilen bir durum ve zamanında müdahale kritik önem taşıyor. Zonguldak'taki kadında yırtık kısmi kaldığı için büyük bir kanama olmadı; acil anjiyo ve stentle tablo kontrol altına alındı.
Milyonda bir ne demek, her öksürük kalp damarını yırtar mı?
Aktarıldığına göre milyonda bir ifadesi Prof. Dr. Mehmet Yaman'a ait; doktor, öksürüğe bağlı kalp damarı yırtılmasının tıp literatüründe çok nadir görüldüğünü anlattı. Bu, öksürüğü olan herkesin kalp damarının yırtılacağı anlamına gelmiyor; Zonguldak'taki vakayı olağanüstü kılan, öksürük gibi sıradan bir şikâyetin kalp damarını yırtması. Yırtığın öksürükle artan göğüs içi basınçla ilişkilendirildiği, aynı basıncı artıran aşırı ıkınma gibi durumlarda da spontan diseksiyon görülebildiği belirtildi.
Doktor ne uyardı?
Prof. Dr. Mehmet Yaman, öksürük uzun sürüyorsa, şiddetliyse ya da olağan seyrinin dışına çıkıyorsa hekime başvurulması gerektiğini söyledi. Doktor ayrıca 40 yaş üstü erkeklerin, menopoz sonrası kadınların ve risk faktörü ya da aile öyküsü olanların düzenli kontrol yaptırmasını önerdi; ilaç kullanmadan önce hekim görüşü alınmasını da hatırlattı.
Zonguldak'taki vakada hangi bilgiler belli, hangileri değil?
Belli olanlar: hastanın 52 yaşında bir kadın olduğu, zatürreye bağlı öksürük nöbetleri yaşadığı, sağ ana koroner arterinde spontan yırtık saptandığı, acil anjiyoyla stent takıldığı ve taburcu edildiği. Belli olmayanlar: kadının tedavi gördüğü hastanenin adı, kaç gün hastanede kaldığı ve işlemin tarihi. Kadının kimliği de paylaşılmadı. Tanı ve milyonda bir ifadesi doktorun aktardığı bilgilere dayanıyor.
