Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD), Türkiye'de temiz enerjiye önümüzdeki beş yılda 6 milyar dolar yatırım yapmayı planlıyor. Antalya'da COP31 sürerken duyurulan EBRD'nin Türkiye yatırım planı, banka başkanı Odile Renaud-Basso'nun ağzından da doğrulandı. Para, Türkiye'nin enerji dönüşümü için kurulan bir platform üzerinden akacak.
EBRD Türkiye yatırımları ne kadar?
Banka, beş yıl içinde 6 milyar dolar ayıracağını söylüyor. EBRD'nin ayıracağı 6 milyar dolarlık tutar, Türkiye'nin yenilenebilir enerji hedeflerini finanse etmeye yönelik REACT adlı platformun içinde yer alıyor. Platform COP31 kapsamında Antalya'da hayata geçirildi. Yani ortada beş yıla yayılan geniş bir kaynak var.
EBRD Türkiye yatırımları nerelere gidecek?
Plan, tek bir santral ya da tek bir proje değil, enerjinin bütün değer zincirini kapsıyor. Elektrik üretimi, şebeke altyapısı, enerji depolama, esneklik çözümleri, imalat ve elektrifikasyon bu kapsamda sayılıyor. Yalnızca güneş ve rüzgâr santralleri değil, üretilen elektriği taşıyacak hatlar ve depolayacak sistemler de bu kaynaktan pay alabilecek.
Tutarın hangi yıl ne kadar kullanılacağı ve hangi projelere gideceği açıklanmadı. Ayrıntılar proje proje netleşecek. EBRD'nin Türkiye yatırım planının asıl ağırlığı, bu ayrıntılar açıklandığında görülecek.
REACT platformu nedir, kimler destekliyor?
REACT, Türkiye'de yenilenebilir enerjiyi hızlandırmak ve temiz dönüşümü finanse etmek için kurulan ortak bir çatı; EBRD'nin Türkiye yatırım planı da bu çatının içinde yer alıyor. EBRD'nin yanında Avrupa Birliği, Dünya Bankası, Uluslararası Finans Kuruluşu (IFC), Alman kalkınma bankası KfW ve UNIDO gibi kurumlar platformu destekliyor. Hedef, 2040'a kadar toplamda yaklaşık 300 milyar dolarlık enerji dönüşümü yatırımını harekete geçirmek.
Platformun ortaklarından biri olarak EBRD 6 milyar dolar ayırıyor; bu, büyük tablonun yalnızca bir parçası.
COP31'deki enerji yatırımı Türkiye'nin hedefleriyle nasıl bağlanıyor?
Basına yansıyan bilgilere göre Türkiye'nin 2040'a kadar güneş ve rüzgârda toplam 175 gigavat kapasiteye ulaşma vizyonu var. Platformun harekete geçirmeyi hedeflediği 300 milyar dolar da bu vizyonla ilişkilendiriliyor. EBRD'nin Türkiye yatırım planı, bu hedefin içinde küçük ama öncü bir dilim. COP31'deki enerji yatırımı gündemi, Antalya'daki zirvenin enerji ayağıyla da örtüşüyor; temiz enerji anlaşmasını ayrıca ele almıştık.
Renaud-Basso, bankanın Türkiye'nin enerji dönüşümünü yatırım ve uzmanlıkla desteklemeye hazır olduğunu söyledi. Başkana göre Türkiye, hedeflerini yatırıma ve eyleme dönüştürmekte kararlı. Banka ayrıca COP31'de gündeme gelen 35-by-35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü çizgisinde ilerlediğini vurguluyor.
EBRD Türkiye'de daha önce ne kadar yatırım yaptı?
Haberlere göre banka Türkiye'de bugüne kadar 26 milyar avronun üzerinde yatırım yaptı ve ülkenin en büyük kurumsal yatırımcıları arasında yer alıyor. EBRD'nin yeni Türkiye yatırım planı, bu birikimin enerji dönüşümüne odaklanmış yeni bir bölümü. Bu yeni bölümün ilk projeleri henüz açıklanmadı.
