Güney ve Güneydoğu Asya'yı vuran şiddetli muson yağışları ve sel, Tayland, Hindistan ve Nepal'de en az 120 kişinin ölümüne yol açtı. Ülkelere göre kayıplar şöyle: Tayland'da 23, Hindistan'da 81, Nepal'de 21 ölü. Tayland'da sel yaklaşık 3 milyon kişiyi etkiledi.
Asya'daki sel felaketinde ölü sayısı kaç oldu?
Hindistan'ın Uttar Pradesh eyaletinde 25-27 Eylül arasında en az 81 kişi hayatını kaybetti, 62 kişi yaralandı. Eyalette 2 bin 254 ev yıkıldı, 154 hayvan telef oldu. Nepal'de perşembeden pazara kadar sel ve heyelan kaynaklı olaylarda 21 kişi öldü; 194 ev hasar gördü. Myanmar'ın güneyindeki Tanintharyi Bölgesi'nde de en az 1 ölü ve bir düzineden fazla kayıp bildirildi. Bu tablo, bölgede toplam can kaybının 120'nin üzerine çıktığını gösteriyor.
Tayland'da sel kaç kişiyi etkiledi, hangi bölgeler en çok zarar gördü?
Tayland'da sel 29 ilde ve başkent Bangkok'ta yaklaşık 2,6 milyon kişiyi etkiledi; ilgili raporlarda etkilenen nüfus 3 milyona yaklaşıyor. 167 ilçe, 890 alt ilçe ve 5 bin 77 köyü kapsayan sel, yaklaşık 940 bin haneyi vurdu. Ölümlerin Bangkok'ta 4, Samut Prakan'da 8, Sa Kaeo'da 6 olduğu bildirildi; Chanthaburi, Ayutthaya ve Saraburi de etkilenen iller arasında. Su seviyesi 14 ilde yükselmeye devam ediyor, 6 ilde ve Bangkok'ta sabit, 9 ilde ise çekiliyor.
Hindistan'da sel neden bu kadar ölümcül oldu?
Uttar Pradesh'te iki günde ortalama 66,5 milimetre yağış düştü; bu, mevsim normalinin (7,6 mm) yaklaşık yüzde 775 üzerinde. Eyaletin 75 ilinden 56'sında yağış “büyük ölçüde normalin üzerinde” kaydedildi. Nepal'de ise sel ve heyelanlar dağlık arazide köylerin yollarını kesti. Bilim insanları, fosil yakıt emisyonlarının yol açtığı küresel ısınma sürdükçe bu tür aşırı hava olaylarının şiddetleneceği uyarısını yineliyor.
Asya'daki sel Türkiye'yi nasıl etkiler?
Türkiye açısından ilk boyut vatandaşların güvenliği. Tayland, Türk turistlerin yoğun ilgi gösterdiği destinasyonlardan biri; Bangkok ve çevre illere seyahat planlayanların Dışişleri Bakanlığı uyarılarını ve yerel makamların bilgilendirmelerini takip etmesi gerekiyor. İkinci boyut ticaret: Tayland ve Hindistan, Türkiye'nin dış ticaretinde tekstil, elektronik ve tarım ürünlerinde tedarik zincirinin önemli halkaları; ulaşım ve üretim aksaması fiyatlara yansıyabilir. Üçüncü boyut ise iklim uyarısı: Türkiye'nin de son yıllarda yaşadığı ani sel ve taşkınlar, bu tür olayların benzer bir mekanizmayla büyüdüğünü hatırlatıyor.
Kurtarma ve yardım çalışmaları nasıl ilerliyor?
Tayland'da hane sayısının 940 bini bulması, barınma, temiz su ve elektrik hizmetlerinde büyük bir yük oluşturuyor. Hindistan'da Uttar Pradesh'te yıkılan 2 bin 254 ev nedeniyle çok sayıda aile geçici barınaklara yerleştirildi; Nepal'de yolların kapanması, ulaşımı zor köylere yardım ulaştırmayı güçleştiriyor. Bölgesel afet yönetimi kurumları, su seviyesinin yükseldiği illerde yeni tahliyelere hazırlanıyor.
Muson yağışları ne kadar sürecek?
Muson mevsimi bölgede ekim ayına kadar sürebildiği için yeni yağışlar mevcut tabloyu ağırlaştırabilir. Meteoroloji kurumlarının günlük uyarıları, tahliye ve yardım planlarını belirleyecek.
Sırada ne var?
Tayland'da su seviyesinin 14 ilde yükseldiği düşünülürse can kaybı ve etkilenen sayısının artması mümkün. Hindistan ve Nepal'de kurtarma çalışmaları sürüyor; resmî bilançoların günlük olarak güncellenmesi bekleniyor.
