Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı'nın BAE'nin BM Genel Sekreterliği adayı Lana Zeki Nusseibeh'i “memnuniyetle” karşıladığı açıklaması, 30 Ekim sabahı sosyal medyada Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'e yönelik sert bir uyarıya dönüştü. Yaklaşık 112 bin kez görüntülenen bir paylaşımda, Bakü BAE adayına destek verirse “gemilerin yakılmış” sayılacağı, bunun bir “kırmızı çizgi” olduğu ve “iki ülke arasındaki kardeşliği satmak” anlamına geleceği söylendi. Resmî açıklamada ise bir oy taahhüdü yok.
Azerbaycan Dışişleri tam olarak ne dedi?
Dışişleri Sözcüsü Ayhan Hacızade, 27 Ekim'de BAE'nin Nusseibeh'i BM Genel Sekreterliği'ne aday göstermesini “memnuniyetle karşıladıklarını” söyledi. Açıklamada genel sekreter seçiminin mesleki yeterlilik, diplomatik deneyim, tarafsızlık ve üye ülkeler arasında uzlaşma sağlayabilme becerisine göre yapılması gerektiği vurgulandı. Azerbaycan'ın Nusseibeh'e oy vereceği ya da başka bir adayı destekleyeceği yazılmadı. “Desteklediklerini duyurdu” ifadesi resmî metnin değil, o metne getirilen yorumun ürünü.
Paylaşımdaki “İsrail'in adayı” iddiası nereden çıkıyor?
Paylaşımın sahibi BAE adayını “İsrail adayı” diye niteliyor ve Bakü'nün bu adaya destek vermesini Türkiye'yi “Arap yalakası” diye eleştirmekle birlikte okuyor. Bu nitelemeyi Azerbaycan Dışişleri'nin açıklaması içermiyor; paylaşım sahibinin kendi yorumu olarak kalıyor.
Türkiye'nin adayı artık belli: Sinirlioğlu
Türkiye, 31 Ekim sabaha karşı Feridun Sinirlioğlu'nu BM Genel Sekreterliği için resmen aday gösterdi. Türkiye'nin BM Daimi Temsilcisi Büyükelçi Ahmet Yıldız, adayı bildiren mektubun BM Genel Kurul Başkanlığı'na sunulduğunu duyurdu. Ayrıntılar Sinirlioğlu'nun adaylığı haberimizde.
Sinirlioğlu eski Dışişleri Bakanı ve şu anda AGİT Genel Sekreteri. Nusseibeh ise BAE'nin Devlet Bakanı; 2013-2024 arasında BAE'nin BM Daimi Temsilcisi olarak görev yaptı ve BAE adaylığını 21 Ekim'de resmen bildirdi. António Guterres'in görev süresi 31 Aralık 2026'da doluyor; yeni genel sekreteri 193 üyeli Genel Kurul seçiyor, ancak Güvenlik Konseyi'nde ABD, Rusya, Çin, İngiltere ve Fransa'nın veto hakkı bulunuyor.
Bakü'nün bu tonu neden gerginlikle birlikte okunuyor?
Açıklama, Ankara ile Bakü arasında zaten gergin geçen bir haftanın içine düştü. Azerbaycan'daki okullarda başörtüsü uygulaması Türkiye'de tepki çekti; Cumhurbaşkanlığı Başdanışmanı Oktay Saral'ın 12 Ekim'deki paylaşımı gerilimi artırdı ve Saral görevden alındı: Saral'ın görevden alınması haberimizde.
Ardından Aliyev, Ankara'daki Türk Devletleri Teşkilatı zirvesine, Bakü'deki FIFA U-15 Dünya Kupası'nın kapanış törenini gerekçe göstererek gelmedi; Azerbaycan'ı Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov temsil etti. TDT zirvesi haberimizde. İki ülkenin yetkilileri bu başlıklar arasında bir bağ kurmuş değil; ancak BM'deki açıklamayı bu gerilimle birlikte okuyanlar var. Yazının hazırlandığı saatte paylaşımdaki uyarıya Azerbaycan'dan ya da Ankara'dan resmî bir yanıt gelmedi.
