Brüksel, 27 üye ülkenin vatandaşlarına kriz anında devletin kapısını çalmadan önce ilk üç günü kendi başlarına geçirebilecek durumda olmalarını söyledi. Avrupa Komisyonu'nun yeni rehberi, yani AB acil durum rehberi 72 saat çerçevesi, elektriğin, suyun, telefon hatlarının ve marketlerin devre dışı kaldığı bir senaryoda ilk 72 saat için hazırlıklı olmayı öneriyor. Rehber, Brüksel'de yapılan 9. Avrupa Sivil Koruma Forumu'nda tanıtıldı.
AB acil durum rehberi 72 saat nedir, kim açıkladı?
Rehberi, Komisyon'da eşitlik, hazırlık ve kriz yönetiminden sorumlu üye Hadja Lahbib duyurdu. Açıklama 3 Kasım'da, 3-4 Kasım tarihlerinde süren forumun sahnesinden geldi. Forumda yaklaşık 80 ülkeden 1.900'den fazla katılımcı yer alıyor. Komisyon, Avrupa'nın “giderek karmaşıklaşan krizlerle” karşı karşıya olduğunu, bu yüzden toplumun dayanıklılığını artıracak somut adımlar gerektiğini savunuyor. Yani AB acil durum rehberi 72 saat, kriz hazırlığını bireye kadar indiren bir çerçeve olarak sunuluyor.
72 saat kuralı ne demek?
Mantık basit: Deprem, sel, büyük bir elektrik kesintisi ya da başka bir kriz çıktığında kamu hizmetlerinin ve yardım ekiplerinin herkese ulaşması zaman alıyor. Komisyon, bu ilk üç günde vatandaşın temel ihtiyaçlarını kendi imkânlarıyla karşılamasını istiyor. Rehber, bağlayıcı bir yasa değil; üye ülkelere ve hane halkına yönelik bir hazırlık önerisi. Yani ilk 72 saat kavramı, devletin devreye girmesini beklemeden evde başlayan bir hazırlık anlamına geliyor.
AB acil durum rehberi 72 saat için evde neler bulunmalı?
Haberlerde aktarılan öneriler şunlar: kişi başı yaklaşık altı litre su, uzun süre bozulmayan gıda, düzenli kullanılan ilaçlar, hijyen malzemeleri ve acil durum için nakit para. Bunların bir acil durum çantasında toplanması öneriliyor. Kısacası AB acil durum rehberi 72 saat önerisinin özü, bu kalemlerin ilk üç gün için hazır tutulması.
AB Hazırlık Günü ne zaman?
Lahbib, 2027'den itibaren her yıl 23 Ekim'de “AB Hazırlık Günü” kutlanmasını önerdi. Tarih, Avrupa Birliği Sivil Koruma Mekanizması'nın kuruluş yıl dönümü. Rehber ayrıca acil durum hazırlığının okul müfredatına girmesini, öğretmenlere bilgilendirme oturumları düzenlenmesini, engelli bireyleri de kapsayan önlemleri ve yetkililerin krizden önce, kriz sırasında ve sonrasında güvenilir bilgi vermesini öneriyor. Bu başlıklar, AB acil durum rehberi 72 saat yaklaşımının yalnız evle sınırlı kalmadığını gösteriyor.
Türkiye'deki okur için ne ifade ediyor?
Rehber AB üyesi ülkeleri hedefliyor, Türkiye'yi bağlamıyor. Ama mesajın çıkış noktası deprem ve afet riski taşıyan bizim gibi ülkelerde de tanıdık: AFAD da hane halkına evde afet ve acil durum çantası hazırlamasını öneriyor. Yani Brüksel'in yeni rehberi, uzun zamandır söylenen bir şeyi AB ölçeğinde resmî bir çerçeveye oturtuyor. Bu yüzden AB acil durum rehberi 72 saat başlığı, Türkiye'de de evdeki hazırlığın ciddiye alınması gerektiği tartışmasına denk düşüyor.
