Güney Kıbrıs Rum Yönetimi lideri Nikos Hristodulidis, 3 Kasım Salı günü yaptığı konuşmada EOKA mücadelesini çocuklara anlatacaklarını söyledi. Hristodulidis EOKA övgüsünü, EOKA mensubu Kyriakos Matsis'in doğumunun 100. yılı nedeniyle düzenlenen törende dile getirdi. Aynı gün KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman da Rum tarafının "19 madde" tartışmasına cevap verdi. İki açıklama, BM gözetimindeki Kıbrıs görüşmeleri sürerken peş peşe geldi ve iki yakanın birbirinden çok farklı mesajları aynı günün gündemine taşındı.
Hristodulidis EOKA hakkında ne söyledi?
Aktarıldığına göre Hristodulidis, EOKA mücadelesini çocuklara anlatmayı kendilerinin sorumluluğu olarak gördüğünü söyledi. Sözlerinde bu mirasın Rum toplumuna aktarılmasının devlet görevi olduğunu da ekledi. Konuşma, mücadelenin çocuklara nasıl anlatılacağı sorusunu merkeze alıyor. Türk basınında Hristodulidis EOKA övgüsü olarak yer bulan bu konuşma, adanın iki yakasında farklı okunuyor.
EOKA nedir, neden tartışma yaratıyor?
EOKA, Kıbrıs'ta İngiliz yönetimine karşı mücadele eden silahlı bir örgüttü. Örgütün geçmişine bakış, adanın iki yakasında aynı değil. Bu yüzden Hristodulidis EOKA sözleri KKTC'de farklı karşılanıyor ve sözlerin hangi hafızaya dayandığı tartışma konusu oluyor. Okurun aklında kalması gereken nokta şu: aynı tarih, iki yakada iki ayrı anlamla okunuyor.
KKTC Erhürman 19 madde için ne dedi?
Erhürman, Rum tarafının sözünü ettiği 19 maddenin yazılı bir belge olmadığını söyledi. Hristodulidis'in bu başlıkları kendisine ve BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'e New York'ta sözlü olarak aktardığını belirtti. Erhürman'a göre sözlü anlatılanlar 19 maddeye ulaşmıyor, ortada imzalı bir metin bulunmuyor. Bu nedenle konunun sanki varmış gibi sunulmasına karşı çıktı.
Erhürman ayrıca Kıbrıs konusunda Türkiye ile tam istişare içinde olduklarını ve somut bir çözüm için müzakere ettiklerini vurguladı. Guterres'in yedi maddelik çerçevesinin geçerliliğini koruduğunu da hatırlattı. Bu açıklama, Rum tarafının sözlü anlatımlarına yazılı bağlayıcılık atfedilmesine itiraz anlamı taşıyor.
KKTC Erhürman kimdir?
Tufan Erhürman, KKTC Cumhurbaşkanı olarak Kıbrıs'taki müzakere sürecinde Kıbrıslı Türklerin tarafını temsil ediyor. Erhürman'ın bu dönemdeki açıklamaları, Hristodulidis ile BM çatısı altındaki görüşmelerin tam ortasına denk geliyor.
Bu gelişme çözüm görüşmelerini nasıl etkiler?
Hristodulidis EOKA konuşması ile Erhürman'ın 19 madde yanıtı, aynı dönemde BM gözetimindeki görüşmelerin gündeminde yer alıyor. Erhürman'ın yazılı belge olmadığı yönündeki açıklaması, Rum tarafının sözlü anlatımlarının bağlayıcılığı tartışmasını da gündeme getiriyor. Görüşmelerin bu tartışmanın ardından nasıl ilerleyeceği, iki tarafın tutumuna bağlı olarak belli olacak.
