Suriye Devlet Başkanı Ahmed Şara, bakanlarından oluşan heyetle Riyad'a gitti; ziyaretin ardından Suriye ile Suudi Arabistan arasında toplam 403,6 milyon dolarlık kalkınma finansmanı anlaşmaları imzalandı. Altı kredi anlaşmasını Suudi Kalkınma Fonu ile Suriye hükümeti 4 Kasım Çarşamba günü imzaladı. Suriye Suudi Arabistan anlaşması, savaşın yıktığı ülkenin elektrik, sağlık ve konut ihtiyacına yöneliyor.
Suriye Suudi Arabistan anlaşması ne içeriyor?
Altı ayrı kredi anlaşması ve üç alanda mutabakat zaptı. Kredilerin toplamı 403,6 milyon dolar. Bunlar uygun koşullu, yani piyasa faizinin altında verilen krediler. Ayrıca sanayi, tarım ve çevre koruma alanlarında niyet mektubu niteliğinde mutabakat zaptları imzalandı. Riyad'da Suriye'nin Expo 2030'a katılımına verilecek destek de ayrıca anlaşmaya bağlandı. Suriye Suudi Arabistan anlaşması kapsamında bu kalemlerin hepsi aynı gün masaya kondu.
Ahmed Şara Riyad'da ne yaptı?
Şara, bakanlarıyla birlikte Riyad'a gitti ve ziyaret imzalarla sonuçlandı. Ahmed Şara Riyad ziyaretinde görüşmelerin ayrıntısı haberlere yansımadı; imza töreninin ise Suudi Kalkınma Fonu ile Şam yönetimi arasında yapıldığı aktarıldı. Bu ziyaret, iki ülke arasındaki yeniden yapılanma hamlesinin en somut adımı oldu.
403,6 milyon dolar hangi işlere harcanacak?
Para altı ayrı kaleme dağıtıldı:
- 90 milyon dolar: Halep Termik Santrali'nin onarımı
- 100 milyon dolar: Hastane ve sağlık tesislerinin onarımı
- 105 milyon dolar: 25 sivil savunma ve afet yönetim merkezi
- 60 milyon dolar: 10 bin konutun onarımı
- 30 milyon dolar: Şam ve İdlib'e yaklaşık 300 bin akıllı su sayacı
- 18,6 milyon dolar: Dijital dönüşüm ve finansal hizmetler
Bu toplama dahil olmayan 10,6 milyon dolar ise Suriye'nin Riyad'daki Expo 2030'a katılımına ayrıldı. Yani Suriye Suudi Arabistan anlaşması içindeki Expo kalemi, altı kredinin dışında tutuluyor.
Suriye'ye verilen kredinin vadesi ve koşulları ne?
Vade 20 yıl, ilk 5 yıl ödemesiz. Yani Suriye hükümeti krediyi geri ödemeye 5 yıl sonra başlayacak. Bu yapı, Şam'ın kısa vadede nakit sıkıntısı çekmeden altyapıyı yeniden kurmasına imkân veriyor. Faiz oranına ilişkin bilgi haberlere yansımadı, o yüzden yazmıyoruz.
Suriye halkı için bu anlaşma ne demek?
Elektrik, su ve çatı. Suriye Suudi Arabistan anlaşması kapsamında Halep'te termik santralin yeniden çalışması şehrin elektrik sorununu hafifletebilir; Şam ve İdlib'deki sayaçlar su kayıplarını azaltmayı hedefliyor, 10 bin konutun onarımı ise evsiz kalan ailelere doğrudan yansıyabilir. Sivil savunma merkezleri deprem, yangın ve saldırı sonrası müdahale kapasitesini artıracak. Hastane onarımları için ayrılan 100 milyon dolar, sağlık hizmetine erişimi kolaylaştıracak adımlardan biri.
Suriye Suudi Arabistan ilişkilerinde sırada ne var?
İki ülke arasındaki temaslar Körfez ve Ortadoğu'daki daha geniş yeniden düzenlenme arasında yürüyor. Suriye'nin bölgesel ittifaklara katılım görüşmelerini ayrı bir haberimizde anlattık. Bu Suriye Suudi Arabistan anlaşması ise bölgesel diplomasiden bağımsız, doğrudan Suriye'nin altyapı ihtiyacına dönük bir paket.
