Washington'da Trump İran saldırı seçeneklerinin masaya yatırıldığı öne sürüldü. İsmi açıklanmayan ABD'li yetkililere dayandırılan habere göre CENTCOM Komutanı Brad Cooper, 29 Ekim Perşembe günü Beyaz Saray'da Başkan Donald Trump'a İran'a yönelik askerî seçenekleri anlattı. Haber Beyaz Saray ya da Pentagon tarafından teyit edilmedi; yani her şey şimdilik iddia düzeyinde. Asıl ağırlık, brifingin bir komutanın bizzat başkana verilmesi iddiasında.
Trump İran saldırı seçenekleri brifingi ne zaman, kimlerle yapıldı?
İddiaya göre toplantı 29 Ekim Perşembe günü Beyaz Saray'da yapıldı. Cooper'ın yanı sıra Savunma Bakanı Pete Hegseth, Birleşik Kurmay Başkanları Heyeti Başkanı General Dan Caine ve kabineden bazı isimler masadaydı. Haberi öne çıkaran detay, Cooper'ın başkana bizzat brifing vermesi: yetkililer bunu nadir görülen bir durum olarak niteledi. Hangi seçeneklerin sunulduğu ise aktarılmadı. Yani Trump İran saldırı seçenekleri için verilmiş bir karar yok; haberde yalnızca masadaki seçeneklerin anlatıldığı iddiası var.
CENTCOM Komutanı Brad Cooper kimdir?
Amiral Brad Cooper, Orta Doğu'daki ABD askerî operasyonlarından sorumlu Merkez Kuvvetler Komutanlığı'nın, kısa adıyla CENTCOM'un başında. İran'a ve Körfez'e en yakın ABD komuta kademesi olarak biliniyor; bu yüzden onun doğrudan Trump'ın karşısına çıkması, saldırı iddialarında dikkatle okunan bir ayrıntı haline geldi. Haberdeki tarife göre rolü net: askerî hazırlığı başkana anlatan isim. Yani CENTCOM Komutanı Brad Cooper'ın adı, bu iddianın tam merkezinde.
Trump İran'a saldırır mı?
Trump İran'a saldırır mı sorusunun cevabı bu haberde yok; ortada Trump'ın verdiği bir karar ya da resmî bir açıklama bulunmuyor. Trump İran saldırı seçeneklerinin sunulduğu anlamına gelen brifing, saldırı emri anlamına gelmiyor. Bir gün önce çıkan habere göre Washington, birkaç Körfez ülkesine seçimlerin ardından kısa ama yoğun bir ABD harekâtına hazırlıklı olmalarını bildirmişti; bu aktarım da isimsiz yetkililere dayanıyor ve iddia düzeyinde. Süreçte Tahran'ın ABD'ye sunduğu 7 şartlı müzakere önerisi ve Trump'ın İran talimatı iddiasını yalanlaması da gündemdeydi. Yani diplomasi kanalları kapanmış değil; ama Trump İran saldırı ihtimali, askerî brifingle birlikte yeniden konuşulur hale geldi.
Senatör Chris Murphy ne dedi?
Demokrat Senatör Chris Murphy, bir grup senatörün İran'a dönük planlar hakkında bilgilendirildiğini söyledi. Murphy, Trump İran saldırı planlarının yıkıcı bir tırmanışa yol açabileceğini ve hukukun üstünlüğüne bağlılıkla bağdaşmadığını savundu. Bu ifadeler, Kongre'de saldırı planlarının sessiz bir kabulle karşılanmayacağını gösteriyor; yani tartışma Beyaz Saray'ın dışına da taşmış durumda. Beyaz Saray ise yazıldığı sırada iddialara ilişkin bir yanıt vermedi.
Bu iddia neden önemli, sizi nasıl etkiler?
İran ile ABD arasında bir saldırı olursa bunun etkisi sadece iki ülkeyle sınırlı kalmaz: Körfez'de gerilim yükselir, enerji sevkiyatı ve bölgedeki askerî hareketlilik gündeme gelir. Şimdilik elde olan tek şey, iddia edilen bir brifing ve bir senatörün kaygısı. Resmî açıklama gelene kadar Trump İran saldırı seçenekleri haberi iddia olarak okunmalı.
